Kontağı çeviriyorsunuz ve motorun dönme sesi yerine metal bir cırlama geliyor. Bazen ses motor çalıştıktan hemen sonra kısa bir an duyulur. Bu ses, iki dişlinin doğru kavuşamadığını anlatır. Ses can sıkıcıdır ama aynı zamanda erken bir uyarıdır.
Marş motoru, aküden güç alan küçük ama güçlü bir elektrik motorudur. Ucunda pinyon denen küçük bir dişli vardır. Kontak çevrilince pinyon ileri fırlar ve volana geçer. Volan, motorun arkasında duran ve çevresi dişli olan ağır bir disktir. Pinyon volanı çevirir, motor da böylece ilk dönüşünü yapar. Motor çalışınca pinyon geri çekilir ve volandan ayrılır.
Sesin geldiği an, sorunun yerini tahmin etmeye yardım eder. Aşağıdaki tablo yalnız bir ön fikir verir, kesin karar muayeneyle çıkar.
| Ses ne zaman? | Olası anlamı | Bakılacak yer |
|---|---|---|
| Marşa basar basmaz, motor dönmüyor | Pinyon volana giremiyor | Pinyon dişleri ve volan çemberi |
| Motor çalıştıktan hemen sonra kısa | Pinyon geç ayrılıyor | Otomatik ve geri dönüş yayı |
| Çalışan motora yeniden marş | Dönen volana pinyon çarpıyor | Kullanım hatası, dişlerde iz |
| Cırlama ve ara ara hiç tepki yok | Elektrik tarafı da yorgun | Marş içi kömür ve otomatik |
Bendiks, pinyonu ileri iten ve geri çeken mekanizmanın adıdır. İçinde bir yay ve tek yönde dönen bir kavrama bulunur. Yay yorulursa pinyon volana yarım girer ve dişler sürtünür. Kavrama kayarsa marş boşa döner ama motor dönmez. Çalıştıktan sonraki cırlama ise başka yerden gelir. Otomatik ya da geri dönüş yayı pinyonu geç çekebilir. Bu seslerin hepsi benzer metal cırlamadır. Kulakla ayırmak zordur, bu yüzden marş sökülüp elle denenir. Pinyonun ileri çıkıp geri dönmesi akıcı olmalıdır.
Motor durduğunda pistonlar çoğu zaman benzer konumlarda kalır. Bu yüzden pinyon volanın hep aynı bölgesine girer. Yıllar içinde o bölgedeki dişler yalanır ve kısalır. Marş bazen iyi, bazen cırlamalı çalışıyorsa bu iz akla gelir. Çift kütleli volanlı araçlarda durum ayrıca incelenir, ayrıntı çift kütleli volan yazısında var.
Erken aşamada sorun genelde yalnız marş motorundadır. Marşın sökülüp takılması nispeten kısa bir iştir. Ertelenirse pinyon her cırlamada volan dişlerini biraz daha törpüler. Volan çemberi değişimi çoğu araçta şanzımanın ayrılmasını gerektirir. Bu da işçiliği çok büyütür. Marş masrafını neyin belirlediği marş motoru fiyatı sayfasında anlatılıyor.
Önce fiş, şase, ölçüm; parça sonra gelir. Akü gerilimi ve marş anındaki düşüş ölçülür. Zayıf akü de pinyonun tam oturmasını zorlaştırabilir. Sonra marş sökülür ve pinyon dişleri gözle incelenir. Volan dişleri marş yuvasından ya da muayene deliğinden bakılarak kontrol edilir. Sabah çalıştırmada başka sesler varsa sabah ilk çalıştırma sesi yazısı da yol gösterir. Atölyemiz Şaşmaz’da; bu iş için debriyaj seti değişimi sayfasına bakabilirsiniz.
Kısa süre çalışabilir ama her seste dişler aşınır. Erken bakmak volanı korumanın yoludur.
Her zaman değil, elektrik tarafı da sebep olabilir. Bu durum için marş basmıyor yazısına bakın.
Bu ayrı bir şikâyettir ve yakıt ya da ateşleme tarafına bakılır. Ayrıntı marş basıyor çalışmıyor sayfasında var.
Soğukta yağ koyulaşır ve motor daha zor döner. Akü de soğukta zayıflar, pinyon daha zor oturur. Kış sabahları için soğuk marş yazısına bakın.
Volan dişleri sağlamsa evet. Bu karar marş söküldükten sonra dişler görülünce verilir.
Volan dişleri sağlamsa genelde biter. Dişler yalanmışsa yeni pinyon da aynı yerde sürtünür ve ses geri gelir.
Marş dişlisi ve volan çemberi birlikte muayene edilir, karar ölçümle verilir.