Dört çeker araçta bir lastik patladı ve yalnız onu değiştirmek istiyorsunuz. Bu, önden çekişli araçtaki kadar basit bir karar değildir, çünkü dört çekerde tekerler aktarma sistemiyle birbirine bağlıdır. Haldex tipi sistemde arka aks kavramayla bağlanır. Lastikler arasındaki çap farkı, aktarma sistemine sürekli bir yük bindirebilir.
Bu yazı, farkın neden önemli olduğunu ve kararın nasıl verildiğini anlatır. Evrensel bir "şu kadar milimetre olur" kuralı yoktur, sınır aracın ve lastiğin üreticisinden okunur.
Yeni lastiğin dişi derindir, bu yüzden çapı da biraz büyüktür. Eski lastik ise aşındıkça küçülür. Aynı yolda büyük teker daha az döner, küçük teker daha çok döner.
Önden çekişli araçta bu farkı ön diferansiyel karşılar. Dört çekerde ise ön ve arka aks da birbirine bağlıdır. Bu yüzden aradaki parça sürekli kayma yaşar ve bu kayma ısı ile aşınma üretir.
| Sistem tipi | Nerede görülür? | Çevre farkına tepkisi |
|---|---|---|
| Çok diskli kavrama (Haldex tipi) | Enine motorlu bazı Volkswagen, Audi, Seat, Skoda ve Cupra modelleri | Kavrama sürekli kayar, yağ ve diskler yorulur |
| Merkez diferansiyelli sistem | Boyuna motorlu bazı Audi ve Porsche modelleri | Diferansiyel sürekli çalışır, ısınır |
| Elektrikli arka aks | Bazı hibrit modeller | Yazılım farkı algılar, uyarı verebilir |
Aracınızda hangi sistemin olduğu modele ve nesle göre değişir. Ayrıntı için Haldex ve 4Motion ile quattro sistemi yazılarına bakabilirsiniz.
Karar vermeden önce dört lastik tek tek ölçülür. Bakılan başlıklar şunlardır.
Sonra bu değerler araç kılavuzundaki sınırla karşılaştırılır. Sınır aşılmıyorsa tek lastik olabilir, aşılıyorsa çift ya da dört lastik konuşulur.
Farklı marka her zaman yasak değildir, aynı marka da her zaman yeterli değildir. Belirleyici olan, ölçülen gerçek farktır.
Yeni lastiğin dişini makineyle inceltmeye tıraşlama denir. Bu işlem yalnız lastik üreticisi ve mevzuat izin veriyorsa düşünülür, yani otomatik bir çözüm değildir.
İnce yedek lastik de dikkat ister, çünkü hız ve mesafe sınırı lastiğin üstünde ve kılavuzda yazar. Bazı dört çeker araçlarda ince stepne kullanımı özel kurala bağlıdır. Ayrıntı için ince stepne kuralları yazısına bakın.
Dört lastiği eşit yaşlandırmanın yolu, onların yerini düzenli olarak değiştirmektir ve buna rotasyon denir. Rotasyon dört çekerde konfor değil, aktarma koruması anlamına gelir. Takvim ve yön için lastik rotasyonu rehberi işinizi görür. Bu işi yaptırmak için Ankara rot balans sayfasına bakabilirsiniz.
Yeni lastik eski lastiklerden büyük kalır ve bu fark bazı sistemlerde kavramayı sürekli kaydırır.
Herkese uyan bir sayı yoktur, sınır araç kılavuzunda ve lastik belgesinde yazar.
Önden çekiş daha toleranslıdır. Yine de aynı aksta eş lastik kullanmak iyi bir alışkanlıktır.
Olabilir ama tek sebep değildir, bu yüzden önce hafıza ve canlı veri okunur. Mesaj için quattro ve Haldex arıza mesajı yazısına bakın.
Diş derinliği, yaş ve hasar birlikte değerlendirilir. Ayrıntı lastik ne zaman değişir yazısında.
Sürekli kayma sürtünme ve ısı üretir, bu da tüketime yansıyabilir.
Diş derinliği, ebat ve çevre karşılaştırılır. Karar araç kılavuzu ve lastik üreticisinin sınırına göre verilir.