"Yağ yağdır, ne fark eder?" düşüncesi kulağa mantıklı gelebilir. Bu vakada aynı düşünce, aracın partikül filtresine pahalıya mal oldu. Aşağıda olayın nasıl geliştiğini ve buradan çıkan dersi sade bir dille anlatıyoruz.
Araç, DPF yani partikül filtresi olan bir dizeldi. Bir bakımda daha uygun diye seçilen bir yağ konmuştu. Yağın kalınlık sınıfı doğruydu ama üretici onay normu yanlıştı. Bu motor düşük küllü bir yağ istiyordu. Konan yağ ise standart, yani daha yüksek küllü bir yağdı. Araç sahibi bu farkı bilmiyordu ve araç uzun süre bu yağla kullanıldı. Bakımı yapan yer de yağın normunu kontrol etmemişti.
| Birikinti | Nereden gelir? | Rejenerasyonla yanar mı? |
|---|---|---|
| Kurum | Yakıtın yanmasından | Evet, filtre içinde yakılır |
| Kül | Yağdaki katkıların yanmasından | Hayır, mineral olduğu için kalır |
Rejenerasyon, filtrede biriken kurumun yüksek sıcaklıkta yakılmasıdır. Ayrıntıyı DPF rejenerasyonu yazısında anlattık. Kurum bu işlemle temizlenir ama kül yanmaz. Kül her gün biraz daha birikir ve filtrenin içini kalıcı olarak doldurur.
Uzun süre hiçbir belirti görülmedi. Kül sessizce filtrenin içinde birikti. Belirtiler geldiğinde filtre artık çok dolmuştu. Önce çekiş azaldı, ardından rejenerasyon sıklaştı. Sonunda göstergede filtre uyarısı belirdi. Filtrenin görevini DPF partikül filtresi yazısında bulabilirsiniz.
Belirtiler geç geldi: güç kaybı, sık rejenerasyon ve sonunda DPF dolu uyarısı. Filtrenin doluluğunu ölçen parçayı DPF fark basınç sensörü yazısında anlattık. Temizlik denendi ama filtre açılmadı, çünkü kül yakılarak temizlenmez. Sonunda filtrenin değişmesi gerekti.
Yağ seçerken yalnız kalınlığa bakmak yetmez. Aynı kalınlıktaki iki yağın içindeki katkılar çok farklı olabilir. Kalınlık sınıfını okumak için yağ viskozitesi rehberi yazısına bakabilirsiniz. Önemli olan, üreticinin istediği onay normudur. Bu norm genellikle yağ kutusunun arka yüzünde küçük harflerle yazılıdır. Bakım yaptırırken yağın normunu sormak ve faturaya yazdırmak iyi bir alışkanlıktır.
Yağın motorda nasıl yaşlandığını görmek isteyenler için kullanılmış yağ analizi de bir seçenektir.
Filtre en görünür zarar gören parça oldu. Ama yanlış yağ turbo yataklarını, zinciri ve katalizörü de etkileyebilir. Her motorda etkinin ne kadar olacağı, motor tipine ve kullanım süresine bağlıdır. Bu yüzden şüphe varsa yağ erken değiştirilir ve sistem ölçülerek kontrol edilir.
Doğru yağın yanında kullanım şekli de filtrenin ömrünü etkiler. Sürekli kısa yolda kullanılan dizelde filtre kendini temizlemekte zorlanabilir. Ara sıra yapılan uzun yol, temizlenme döngüsünün tamamlanmasına yardım eder. Göstergede filtre uyarısı belirirse bu uyarıyı ertelemek doğru değildir. Temizliğin hangi durumda işe yaradığını DPF temizleme fiyatı yazısında anlattık. Bakımda kullanılan yağın kutusunu ya da etiketini görmek de ayrıca güven verir. Ankara’da bu iş için partikül filtresi temizliği sayfamızdan başlayabilirsiniz.
Hayır. Kalınlık aynı olsa da onay normu farklı olabilir.
Kül mineraldir ve yanmaz. Rejenerasyon yalnız kurumu yakar.
Yağı doğru normla erken değiştirin. Ardından filtre değerlerini ölçtürün.
Her zaman değil. Önce ölçüm yapılır, temizlik uygunsa denenir.
Araç kılavuzunda yazar. Şase ve motor koduyla da doğrulanır.
Şase ve motor koduna göre hangi onay normunun gerektiğini birlikte kontrol edebiliriz.