Motor yağını hemen herkes zamanında değiştirir. Otomatik şanzıman yağı da son yıllarda daha çok konuşulur oldu. Ama manuel şanzıman ve diferansiyel yağını soran sürücü hâlâ azdır. Çoğu zaman "ömürlüktür" denir ve konu tamamen unutulur. Oysa dişli yağı da kullandıkça yaşlanır. Dişlerin arasında ezilir, ince metal tozuyla dolar ve katkıları yavaş yavaş tükenir. Yalnız bu süreç, motor yağına göre çok daha yavaş ilerler.
Diferansiyel, virajda iç ve dış tekerin farklı hızda dönmesini sağlayan dişli grubudur. Senkromeç ise vites geçerken dişlilerin hızını birbirine eşitleyen halkadır. İkisi de uzun ömür için doğru yağa ve doğru seviyeye muhtaçtır.
Üretici için ömürlük, aracın tasarlandığı hedef kullanım süresi demektir. Aracı uzun yıllar ve yüksek kilometrede kullanacak sahibi için aynı anlama gelmez. Bu yüzden yağ standardı, miktarı ve değişim aralığı şanzıman koduna göre bakılır. Römork, yük ya da yoğun dur-kalk varsa takvim ayrıca kısaltılır. Değişim işlemi kısa sürer ve az miktarda yağ ister.
| Belirti | Olası anlamı | Ne yapılır? |
|---|---|---|
| Soğukta zor vites, özellikle birinci, ikinci ve geri | Yaşlanmış yağ senkromeçleri yavaşlatır | Yağ durumu ve seviyesi kontrol edilir |
| Geçişte çentikli his | Katkısı biten yağ senkromeç sürtünmesini bozar | Doğru yağla değişim |
| Hızla değişen uluma | Düşük seviye ya da yorulan rulman | Seviye ve kaçak kontrolü, ses takibi |
| Virajda ya da yükte uğultu | Diferansiyel dişlisi ya da rulmanı | Yağ ve boşluk kontrolü |
Vites sorunları için manuel vites zor geçiyor yazısına bakabilirsiniz. Diferansiyel sesi için diferansiyel uğultusu ayrı bir yazıdır.
Önden çekişli çoğu araçta diferansiyel, şanzıman gövdesinin içinde yer alır. İkisi aynı yağı paylaştığı için tek işlemle ikisi birden yenilenir. Arkadan itişli araçta ise diferansiyelin kendi gövdesi ve ayrı bir yağı vardır. Dört çeker araçlarda bakılması gereken yağ noktası daha da fazladır. Kutu, ön ve arka diferansiyel, transfer kutusu ya da Haldex kavraması ayrı ayrı bakılır (Haldex ve 4Motion).
Kilitli diferansiyel (LSD) ise özel katkılı bir yağ ister. Standart dişli yağı bu sistemde virajda ses ve titreme yapabilir.
Bidondaki 75W-90 gibi bir etiket, yalnız yağın akışkanlığını anlatır. Asıl önemli olan ise yağın performans sınıfıdır. Bu sınıfta GL-4 ve GL-5 birbirinin yerine geçmez. GL-5'in katkısı bazı senkromeç malzemelerine zarar verebilir. Bu yüzden yağ, şanzıman koduna göre üretici spesifikasyonuyla seçilir. Seviye, dolum deliğinden taşma yöntemiyle kontrol edilir. Akışkanlık sınıfları için yağ viskozitesi rehberi yazısına bakabilirsiniz.
Debriyaj işinde kutu zaten söküldüğü için yağı yenilemek ek işçilik doğurmaz. Bu fırsatı kaçırmamak, ileride ayrı bir randevuya gerek bırakmaz. Bu işi yaptırmak için Ankara DSG servisi sayfasına bakabilirsiniz.
Senkromeçler yavaşlar, geçişler sertleşir. Zamanla rulman ve dişli aşınması artar.
Şanzıman kodu ve üretici spesifikasyonu belirler. Yalnız viskozite etiketine bakarak seçim yapılmaz.
Erken dönemde çoğu zaman rahatlatır. Senkromeç aşınmışsa yağ tek başına çözmez.
Erken aşamada azalabilir. İlerlemiş rulman ya da dişli aşınmasında mekanik onarım gerekir.
Önden çekişli çoğu araçta aynıdır. Ayrı gövdeli diferansiyelde ise farklı bir yağ gerekebilir; üretici verisi belirler.
Zor geçiş, ses ve ısınma başlar. Kaçak izi görüldüğünde seviye kontrolü ertelenmez.
Şanzıman ve diferansiyel kodu okunur; doğru spesifikasyonla değişim yapılır, seviye taşma yöntemiyle doğrulanır.