Arıza lambası yanıyordu ve kodu sildirdiniz, lamba da söndü. Sonra bir kontrolde cihaz aracınız için "hazır değil" dedi. Bu durumun arkasında readiness monitörleri vardır. Monitör, motor beyninin bir emisyon parçasını test edip sonucu kaydetmesidir. Kod silinince bu test kayıtları da birlikte silinir. Beyin bütün testleri baştan yapmak zorunda kalır.
Beyin, egzoz gazını ve yakıt buharını etkileyen parçaları sürüş sırasında dener. Her test için belli bir sürüş koşulu bekler. Koşul oluşunca test yapılır ve sonuç hafızaya yazılır.
| Monitör türü | Örnekler | Ne zaman tamamlanır |
|---|---|---|
| Sürekli çalışanlar | Tekleme, yakıt sistemi, genel parçalar | Hemen her sürüşte, kısa sürede |
| Koşul isteyenler (benzinli) | Katalizör, oksijen sensörü ve ısıtıcısı, EGR, yakıt buharı sistemi | Belli sıcaklık, hız ve bekleme şartı gelince |
| Koşul isteyenler (dizel) | Partikül filtresi, turbo basıncı, NOx sistemi | Motora ve emisyon donanımına göre değişir |
Hangi testlerin bulunduğu araçtan araca değişir. Cihaz, araçta olmayan bir testi "desteklenmiyor" diye gösterir.
Son madde en çok dikkat edilmesi gereken durumdur. Parça arızalıysa test tamamlanmaz ya da yeni bir kod kaydedilir. Kodun bekleyen ve kalıcı türlerini bekleyen ve kalıcı kod yazısında anlattık.
Sürüş çevrimi, beynin testleri yapabileceği planlı bir sürüş düzenidir. Genel bir örnek soğuk çalıştırma ve rölantide ısınmayla başlar. Ardından şehir içi dur-kalk ve bir süre sabit hızda yol gelir. Son olarak gazı bırakıp yavaşlama gibi bölümler eklenir. Ama doğru tarif markaya ve motor koduna göre değişir. Hedefli çevrim üreticinin bilgisine göre kurulur. Normal karma kullanımda testler birkaç gün içinde kendiliğinden de bitebilir.
Yakıt buharı sistemi, depodaki benzin buharını dışarı salmadan tutar. Bu sistemin testi oldukça hassas bir testtir. Depo doluluğu, dış sıcaklık ve aracın bekleme süresi gibi koşullara bağlıdır. Bu yüzden diğer testler bitse bile bu test bir süre bekleyebilir.
Monitör durumu genel bir OBD cihazıyla da okunabilir. Ekranda her test ayrı bir satırda görünür. "Tamam" yazan test bitmiş, "tamam değil" yazan test koşulunu bulamamıştır. Muayeneden önce bu ekranı görmek sürprizi büyük ölçüde önler. Ekran görüntüsü almak sonraki kontrol için de bir iz bırakır.
Muayeneden bir gün önce kod sildirmek genellikle işe yaramaz. Hazırlık için muayene öncesi kontrol yazısını okuyun. Egzoz ölçümünün nasıl yapıldığını egzoz emisyon ölçümü yazısında anlattık.
Katalizör ya da oksijen sensörü arızalıysa ilgili test başarısız olur. Bu durumda arıza lambası kısa sürede yeniden yanar. Yani onarım yapılmadan kod silmek yalnızca zaman kaybettirir. Katalizör için katalizör rehberi, sensör için lambda sensörü yazısına bakabilirsiniz.
Motor beyninin emisyon parçalarını test edip sonucu kaydettiğini gösteren işarettir.
Kod silinince test kayıtları da sıfırlanır. Bazı muayene ve emisyon kontrollerinde bu duruma bakılabilir. Güncel uygulamayı muayene istasyonundan doğrulayın.
Sabit bir süre söylenemez. Sürüş şekline, motor koduna ve dış koşullara bağlıdır.
Birçok araçta sıfırlanabilir. Muayeneden önce akü işi yapıldıysa durum cihazla kontrol edilmelidir.
Testin bağlı olduğu sistem ölçülür. Arıza varsa önce onarılır, sonra sürüş çevrimi tekrarlanır.
Önce arıza onarılır, ardından sürüş testi yapılır. Monitör durumu cihaz ekranında sizinle birlikte okunur.