İkinci el ilanlarında Tramer kaydı sık sık yanlış okunur. Kimi "Tramer kaydı olan araç alınmaz" der. Kimi de "tutar küçükse sorun yok" diye düşünür. İki görüş de eksiktir. Tramer bir ödeme kaydıdır, hasarın kendisi değildir. Doğru okuma, kaydı araçla birlikte değerlendirmektir.
Tramer, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nin tuttuğu hasar kayıt sistemidir. Sorgu, bu kurumun kanalları ve e-Devlet üzerinden yapılabilir.
| Bilgi | Kayıtta var mı? | Açıklama |
|---|---|---|
| Hasar tarihi | Var | Kayıtlı hasar tarihi |
| Ödenen tutar | Var | O günün parasıyla |
| Hasarın yeri | Sınırlı | Parça ayrıntısı her sorguda görünmez |
| Onarım kalitesi | Yok | Yalnız araç incelemesi gösterir |
| Cepten yapılan onarım | Yok | Sigortaya gitmeyen iş kayda girmez |
Sonuç açıktır: kayıtsız araç, hasarsız araç anlamına gelmez. Asıl hakem, aracın kendisidir. Bazı sahipler küçük hasarı sigortaya hiç bildirmez; bu kararın etkisi küçük hasarı kaskoya bildirmek yazısında.
Tutar tek başına yanıltıcı olabilir. Tampon ya da far onarımı bugün yüksek bir rakam tutabilir, ama hasar kozmetik kalır. Yıllar önceki küçük görünen bir kayıt ise o günün parasıyla büyük bir hasar olabilir. Bu yüzden şu sorular sorulur: ne zaman oldu, hangi parçalar etkilendi, onarımı kim yaptı, belgesi var mı? Satıcı bu sorulara net cevap veremiyorsa araç daha dikkatli incelenir.
| Parça grubu | Örnek | Yorum |
|---|---|---|
| Sökülüp takılan dış parçalar | Tampon, far, vidalı çamurluk, tek kapı | Kozmetik sınıf; işçilik iyiyse alım engeli değildir |
| Ön darbe parçaları | Kaput, ön panel, şase uçları | Önden ciddi darbe işareti; birlikte okunur |
| Taşıyıcı gövde parçaları | Tavan, direkler, marşpiyel, podye | Ağır sınıf; yapısal hasar şüphesi |
| Güvenlik parçaları | Açılmış airbag | Onarımın belgeli olması şarttır |
Tek bir parça genelde tek başına anlam taşımaz. Değişen kaput, yanındaki ön panel ve şase uçlarıyla birlikte değerlendirilir. Tavan ve direk boyası ise kolay kolay kozmetik nedenle yapılmaz.
Boya kalınlığı, özel bir ölçüm cihazıyla panel panel ölçülür. Fabrika boyası panel boyunca birbirine yakın değerler verir. Bir panelde değerler belirgin yükseliyorsa orada boya işlemi yapılmış olabilir. Panelin bir köşesinde yüksek, kalanında normal değer lokal boyayı düşündürür. Lokal boya ile komple boya farkını lokal boya mı kabin boya mı yazısında anlattık.
Boyasız göçük düzeltme ise boya ölçümünde iz bırakmayabilir. Bu yöntem için boyasız göçük düzeltme yazısına bakabilirsiniz.
Gizlenen bir hasar ortaya çıkarsa haklarınız için ikinci elde gizli ayıp yazısına göz atın.
Kozmetik ve belgeli bir hasar geçmişi, fiyatı biraz aşağı çeken bir konudur. Yapısal hasar ise yalnız fiyatı değil, alım kararını da değiştirir. Pazarlıkta duyguyla değil, rapordaki bulgularla konuşun. Unutmayın, aracı ileride satarken aynı kaydı bu kez siz açıklayacaksınız. Bugün aldığınız indirim, yarın vereceğiniz indirime yakın olabilir. Bu yüzden kayıt, alım anında doğru tartılmalıdır. Ankara’da hasarı önce gördürüp yazılı teklif almak için kaporta ve boya sayfasında sürecin nasıl yürüdüğüne bakabilirsiniz. Ankara’da bu konu için alım öncesi kontrol sayfası yol gösterir.
Hayır. Cepten yapılan onarımlar kayda girmez. Araç üstü inceleme bu yüzden şarttır.
Tutar tek başına karar verdirmez. Hasarın yeri ve onarım kalitesi daha önemlidir.
Kozmetik boya, işçiliği iyiyse pazarlık konusudur. Asıl risk, boyanın gizlediği yapısal hasardır.
Tramer ödemeyi, ekspertiz hasarın yerini anlatır. Okuma yolu ekspertiz raporu okuma yazısında.
Onarım belgesi ve cihaz raporu olmadan önerilmez. Neyin değişmesi gerektiği kemer gergisi ve airbag yazısında anlatılıyor.
Hasar kaydı, boya ölçümü, vida ve kaynak izleriyle karşılaştırılır; bulgular raporla anlatılır.