Aracınızda bir çizik ya da küçük bir kaporta hasarı var ve boya gerekiyor. Peki yalnız hasarlı nokta mı boyanmalı, yoksa bütün parça mı? Bu karar hem aracın görünümünü hem de ikinci el değerini doğrudan etkiler. Doğru seçim hasarın yerine, büyüklüğüne ve aracın rengine bağlıdır.
Lokal boya: yalnız hasarlı küçük alanın boyanması. Bu yöntemde boyanın çevresine yumuşak bir geçiş verilir. Komple parça boyası: kapı ya da çamurluğun baştan sona boyanması. İki yöntem de tozsuz ve ısısı kontrollü bir boya kabininde yapılmalıdır. İkisinin de doğru olduğu durumlar ayrı ayrı vardır.
| Ölçüt | Lokal boya | Komple parça |
|---|---|---|
| Boyalı yüzey | Az | Parçanın tamamı |
| Renk tutturma | Usta becerisi ister | Parça içinde fark olmaz |
| Komşu parça uyumu | Geçişle sağlanır | Gerekirse komşuya geçiş yapılır |
| Ekspertiz ölçümü | Küçük alanda kalınlık artar | Tüm parçada kalınlık artar |
| Süre | Kısa | Daha uzun |
Küçük çizik ve taş izi gibi hasarlar için lokal boya uygundur. Hasar parçanın kenarından uzaktaysa iş daha da kolaylaşır. Düz renklerde yeni boyanın tonu eskisine daha rahat oturur. Boyası çatlamamış bir göçükte ise boyaya hiç gerek olmayabilir. Bu durumda önce boyasız göçük düzeltme yöntemi denenir.
Hasar parçanın büyük bölümünü kaplıyorsa komple boya kaçınılmaz olur. Parçanın tam ortasındaki geniş hasarda geçiş izi göze batabilir. Sedefli ve metalik renklerde de komple boyaya kayılabilir. Lokal denemek bu durumda ton farkı bırakma riski taşır. Bazen ton farkını gizlemek için komşu parçaya da hafif bir geçiş yapılır. Bu, komşu parçanın da ölçümde boyalı görünmesi anlamına gelir.
Aynı renk kodu bile her araçta tek ve aynı ton değildir. Üretim farkı ve yıllar içindeki güneş solması tonu değiştirir. Metalik boyada bakış açısı değişince renk açılıp koyulaşır. Bu yüzden usta önce rengi ölçer, sonra küçük bir deneme plakası hazırlar. Geçiş (blending): yeni boyanın eskiye yumuşakça eritilmesi. Ustalık asıl bu adımda kendini gösterir.
Renk kodu araçtaki bir etikette yazar; etiketin yeri markaya göre değişir. Kod, şase numarası üzerinden üretici kaydından da bulunabilir. Ama kod yalnız bir başlangıç noktasıdır, ton yine ölçülerek ayarlanır. Spektrofotometre (rengi ışıkla ölçen cihaz) bu işte ustaya yardım eder. Son karar gün ışığında bakılan deneme plakasıyla verilir.
Boya kalınlık ölçer, iyi yapılmış lokal boyayı da yakalar. Çünkü o bölgede boya katmanı fabrika değerinin üstüne çıkar. Amaç onarımı saklamak değil, kaliteli bir iş çıkarmaktır. Renk tutmayan bir lokal boya, aracın değerini daha çok düşürür. Portakallanma (yüzeyin portakal kabuğu gibi pürüzlü kalması) komple boyada da değer kaybettirir. Rapor okuma için ekspertiz raporu okuma yazısına bakın. Kayıt tarafı tramer, değişen ve boyalı yazısında anlatılır. Diğer etkenler ikinci el değer düşüren hatalar yazısında.
Yeni boya kabinden çıktığında hemen tam sertliğe ulaşmaz. İlk haftalarda sert fırçalı yıkama ve cila uygulaması yapılmaz. Bekleme süresini kullanılan boyanın üreticisi belirler. Bu dönemde elle ve nazik yöntemle yıkama tercih edilir; yıkama tipleri ve boya yazısı yol gösterir. Ankara’da hasarı önce gördürüp yazılı teklif almak için kaporta ve boya sayfasında sürecin nasıl yürüdüğüne bakabilirsiniz.
Kötü yapıldıysa güneşte ve yıkamada belli olur. İyi geçişle uzun süre fark edilmez.
Olur, tamponda yaygın bir yöntemdir. Plastik yüzeye uygun boya kullanılır.
Genelde daha az malzeme ve süre ister. Ama maliyeti hasarın yeri ve renk belirler. Konu için kaporta boya fiyatı yazısına bakın.
Eksper hasar kapsamını belirler. Boyacı tekniği önerir. Renk tutmazsa ucuz yol pahalıya döner.
Görünür; ölçer kalınlık artışını yakalar. Dürüst beyan ve kaliteli iş değer kaybını sınırlar.
Hasarın yeri ve büyüklüğü incelenir, renk ölçülür, deneme plakasıyla ton kontrol edilir.