Çakmak çalışmıyor, cam inmiyor ya da korna bir anda sustu. Elektrik arızalarının en kolay çözülen türü şudur: yalnızca bir sigorta atmıştır. Sigorta, bir devreyi aşırı akıma karşı koruyan küçük bir parçadır. Devreden fazla akım geçince içindeki ince tel erir ve devreyi keser. Böylece asıl kablo tesisatı yanmaktan kurtulur. Doğru kutuyu ve şemayı bilirseniz değişim çoğu zaman birkaç dakika sürer.
| Kutu | Yeri | Ne korur? |
|---|---|---|
| Motor bölmesi kutusu | Çoğu zaman akü yanında | Fan, marş, far gibi yüksek akımlı devreler |
| Kabin kutusu | Torpido yanı ya da altı, bazen direksiyon altı | Çakmak, cam, radyo, iç aydınlatma |
| Bagaj kutusu (bazı araçlarda) | Bagaj yan paneli | Arka devreler, ek donanım |
Kutuların yeri araçtan araca değişebilir. Kesin konum her zaman aracın kullanım kılavuzunda yazar.
Kutunun kapağının iç yüzünde genellikle bir şema bulunur. Bu şemada her yuvanın numarası, amper değeri ve görevi yazar. Görevler çoğu zaman yazı yerine küçük resimlerle gösterilir. Örneğin küçük bir çakmak resmi, çakmak sigortasının yerini gösterir. Kullanım kılavuzundaki şema ise genellikle daha büyük ve okunaklıdır. Şema kaybolduysa sigortalar tek tek çekilip kontrol edilir.
Her sigortanın üstünde amper değeri açıkça yazar. Sigortanın rengi de bu değeri gösterir ve renk ile amper eşleşmesi standarttır. Torpidoda küçük bir yedek sigorta seti bulundurmak akıllıca bir önlemdir.
İkisi de araç yangınlarının bilinen ve önlenebilir yollarıdır. Bu konuyu araç yangın riski yazısında ayrıca anlattık.
Sigorta hasta değil, bir habercidir. Yeni takılan sigorta da hemen atıyorsa devrede gerçek bir sorun vardır. Bu sorun bir kısa devre, sıkışmış bir motor ya da su almış bir soket olabilir. Üçüncü sigortayı harcamak yerine devrenin ölçülmesi gerekir. Kısa devre arama yöntemini kısa devre bulma yazısında adım adım anlattık. Akü sabahları boşalıyorsa ise elektrik kaçağı ayrı bir konudur.
Sigorta sağlam olduğu hâlde devre yine çalışmıyorsa sorun başka bir yerdedir. Bu durumda röle, şalter ya da kablo kontrol edilir. Örneğin sinyaller yanmıyorsa flaşör rölesi güçlü bir şüphelidir. Ankara’da bu konu için elektrik arızası servisi sayfası yol gösterir.
Önce şemadan arızalı devrenin sigorta numarası bulunur. Sonra o sigorta çekilir ve içindeki teline bakılır.
Çoğu araçta biri kabinde, diğeri motor bölmesinde olmak üzere iki kutu vardır. Bazı araçlarda bagajda da ayrı bir kutu bulunur.
Hayır, çünkü bu korumayı kaldırır ve kablo yanabilir. Her zaman aynı amper değeri takılır.
Kontak mutlaka kapalı olmalıdır. Sigorta düz çekilir ve yenisi yuvasına tam oturtulur.
Tekrar tekrar atan sigortalar ve ana sigortalar servis işidir. Kutuda erime izi görürseniz de beklemeden servise gelin.
Kısa devre ve kaçak, ölçüm cihazıyla devre devre aranır; sigorta yalnız habercidir.