Gaz kelebeği, motora giren havayı ayarlayan döner kapaktır. Bu kapağı küçük bir elektrik motoru açıp kapatır. Beyin motora "şu açıya git" der ve kapağın gerçekten oraya varmasını bekler. P2101, kelebek motoru devresinde aralık ya da performans sorunu olduğunu söyler. Neden mekanik de olabilir, elektrik de. Kapak geç kalır, hedefi aşar ya da titreyerek yerine oturur. Kod gövdenin kesin bittiğini göstermez.
Bu kodu bir koşucuya benzetebiliriz. Koşucu ayakta ama yorgun, hedefe geç varıyor. Beyin bunu kapağın konumunu izleyerek anlar. İki konum algılayıcısı kapağın açıklığını sürekli bildirir. Komut ile gerçek konum arasında fark büyürse kayıt yazılır.
| Kod | Ne söyler |
|---|---|
| P2100 | Kelebek motorunun devresi açık |
| P2101 | Motor devresi aralık/performans sorunu |
| P2102 | Motor devresi düşük |
| P2103 | Motor devresi yüksek |
| P0638 | Kelebek hedef konuma ulaşamıyor |
Konum algılayıcısının kendi değerleri şaşarsa bu kez P0121 gibi kodlar düşer. Bu yüzden algılayıcı ile motor ayrı ayrı değerlendirilir.
Son madde özellikle önemlidir. Sağlam bir kelebek bile uyum yapılmadıysa yetersiz görünebilir.
Belirti gazda gecikme, rölantide dalgalanma ve ara ara güvenli mod olarak görülür. EPC ya da motor lambası yanabilir. Bu lambanın ne anlattığı için EPC lambası yazısına bakabilirsiniz. Belirti yalnız soğukta belirginse kir ihtimali öne çıkar. Her koşulda düzensizse dişli boşluğu daha çok şüphelenilir. Bu ipuçları ölçümün yerini tutmaz, yalnız yönü gösterir. Gaz pedalının kendisi de benzer şikâyet verebilir. Pedal tarafı için gaz pedalı sensörü sayfası okunur. Pedal tepkisi tamamen kaybolduysa araç trafikte sürülmez.
Kelebek gövdesindeki kirin önemli bir kaynağı, motorun karterinden emmeye geri gönderilen yağlı buhardır. Bu buhar kapak kenarında ince ve yapışkan bir tabaka bırakır. Tabaka kalınlaştıkça kapak, kapanırken ve açılırken daha çok zorlanır. Temizlikten sonra aynı kaynak durduğu sürece kir zamanla yeniden birikir.
İki yanlış yol vardır. Kirli ama sağlam gövdeyi değiştirmek boşa iştir. Dişlisi aşınmış gövdeyi temizlemek de sorunu çözmez. Doğru yol ölçümden geçer. Temizlik uygun kimyasalla, algılayıcıya zarar vermeden yapılır. Ardından cihazla uyum çalıştırılır. Sonra kapağın hareketi yeniden izlenir. Grafik hâlâ takılıyorsa dişli ya da motor aşınması güçlenir.
Akü söküldüğünde ya da uzun süre boşaldığında beyin bazı öğrenilmiş değerleri kaybedebilir. Kelebeğin tam kapalı konumu da bu değerlerden biridir. Beyin bu bilgiyi yeniden öğrenene kadar kapağı biraz yanlış yönetebilir. Rölantinin dalgalanması ve P2101 kaydı bu dönemde görülebilir. Bu durumda önce cihazla uyum yapılır, parça konuşulmaz. Ankara’da P2101 kodunu baktırmak isterseniz arıza teşhisi sayfasına göz atın.
Bazen yeterlidir ama her zaman değil. Aşınmış dişliyi temizlik düzeltmez. Temizlikten sonra hareket mutlaka yeniden izlenir.
P2100'de motorun devresi kopuktur. P2101'de devre vardır ama kapak yavaş ya da hatalı hareket eder. Neden kablo ya da akım sapması da olabilir.
Beyin kelebeği yeniden öğrenmemiş olabilir. Önce cihazla uyum çalıştırılır, sonra hareket kontrol edilir.
Gaz tepkisi geç ama varsa dikkatle servise gelinebilir. Pedal hiç tepki vermiyorsa araç sürülmez.
Evet, yeni gövde cihazla beyne tanıtılır. Bu adım atlanırsa uyarı yeniden yanabilir.
Komut ile gerçek konum yan yana okunur. Temizlik, uyum ya da gövde kararı bu kayda göre konuşulur.