Kalorifer, motorun ısıttığı suyu kabine taşıyan küçük bir radyatördür ve bu radyatöre petek denir. Fan, peteğin sıcaklığını kabine üfler. Yani kalorifer ısıtmıyorsa ilk bakılacak yer soğutma suyudur. Su eksikse ya da devre hava yaptıysa ilk şikâyet eden kalorifer olur.
Bu yüzden "içerisi ısınmıyor" cümlesi küçümsenmez. Bazen yaklaşan bir hararetin ya da conta sorununun erken uyarısıdır.
| Ne oluyor? | İlk şüpheli | Bakılacak yer |
|---|---|---|
| Motor ısınıyor, kalorifer ılık | Tıkalı petek ya da devrede hava | Peteğe giden iki hortumun sıcaklığı |
| İbre hiç yükselmiyor | Açık kalmış termostat | Motorun ısınma süresi |
| Rölantide soğuk, yolda sıcak | Eksik antifriz ya da zayıf su pompası | Genleşme kabındaki seviye |
| Hava geliyor ama zayıf | Tıkalı polen filtresi ya da fan | Filtre ve fan kademeleri |
| Bir taraf sıcak, bir taraf soğuk | Karışım kapağı motoru | Kayıt okuma |
| Yalnız son kademe çalışıyor | Fan rezistansı | Fan devresi |
Fan yalnız en yüksek kademede çalışıyorsa kalorifer sadece son kademe yazısı bu dosyayı ayrıca anlatır.
Petek, sistemin en ince kanallı parçasıdır. Yıllarca değişmeyen antifriz çamur ve pas bırakır. Bu tortu önce peteğin kanallarında birikir. Farklı tip antifrizleri karıştırmak da jel yapabilir ve kanalı tıkar. Tür farkları için antifriz türleri yazısına bakabilirsiniz.
Hafif tıkanmada ters yıkama işe yarayabilir. İleri tıkanmada petek değişir; çoğu araçta petek torpidonun arkasındadır, bu yüzden işçilik uzun sürer. Zamanında yenilenen antifriz bu masrafın önünü keser.
Antifriz eklendikten ya da bir parça değiştikten sonra devrede hava kalabilir. Hava en yüksek noktada toplanır ve çoğu araçta bu nokta petektir. Belirti tipiktir: kalorifer bazen ısıtır, bazen ısıtmaz. Gaza basınca ya da virajda kısa süre düzelir.
Çözüm, aracın yöntemine uygun hava almadır. Bazı modellerde bu iş vakumlu dolum cihazıyla yapılır. Sık sık su eksiliyorsa önce kaçak aranır; antifriz eksiltme yazısı bu adımı anlatır.
Su pompası, soğutma suyunu motor ile petek arasında sürekli döndüren parçadır. Pompanın kanatları aşınınca rölantide yeterli su basamaz hâle gelir. Bu durumda kalorifer durunca soğuk, gaza basınca ılık üfler. Devir yükseldikçe ısınan kalorifer, pompa yorgunluğunun bilinen bir işaretidir. Pompa çevresinde sızıntı izi ya da ses varsa şüphe daha da güçlenir. Ayrıntılar için su pompası arızası yazısına bakabilirsiniz.
Termostat, motor ısınana kadar suyu büyük radyatöre göndermez. Açık kalırsa motor çalışma sıcaklığına ulaşamaz. İbre aşağıda kalır, kalorifer ılık üfler ve tüketim artar. Kışın en sık görülen nedenlerden biridir ve ayrıntılar termostat arızası yazısındadır.
Kabinde tatlı bir koku varsa ve camlar yağlı buğu yapıyorsa petek sızdırıyor olabilir. Antifriz kabine kaçıyordur ve seviye düşer. Bu tablo konfor sorunu değildir; kaçak ertelenmez, çünkü soğutma suyu azalan motor hararet yapar.
Daha geniş liste için kış bakımı rehberine göz atabilirsiniz. Ankara’da kaçak ve arıza nedenini buldurmak için oto klima ve soğutma servisi sayfasında kontrolün nasıl yapıldığına bakabilirsiniz.
En sık nedenler eksik antifriz, devrede hava, açık termostat ve tıkalı petektir. Zayıf su pompası da rölantide ısıyı düşürür.
Petek tıkalı ya da devre hava yapmış olabilir. Peteğe giden hortumlardan biri soğuksa akış yok demektir.
Su azalmış ya da pompa zayıflamış olabilir. Önce genleşme kabındaki seviyeye bakın.
İlk şüpheli tıkalı polen filtresidir. Ardından fan motoru ve rezistansı kontrol edilir.
Petek kaçağına işaret edebilir. Seviye düşer ve motor ısınabilir; ertelemeyin.
Bozabilir. Katkı tortusu peteğin ince kanallarını tıkar. Yıkama sonuç vermezse petek değişir.
Antifriz seviyesi, termostat davranışı ve petek akışı tek seferde kontrol edilir. Parça değişimi onayınızla yapılır.