Baskı rulmanı, debriyaj pedalı ile debriyaj baskısı arasında çalışan küçük bir yataktır. Pedala bastığınızda baskının yaylarını iterek debriyajı ayırır. Bu sırada motorla birlikte oldukça hızlı döner. Yorulunca vınlama, hışırtı ya da ince bir ıslık gibi ses çıkarır. Bu ses, debriyaj setinin yakında bakım isteyeceğini önceden haber verir. Erken duyulan ses, plansız bir arızayı önlemek için iyi bir fırsattır.
| Ne duyuyorsunuz? | Pedal ile ilişkisi | Muhtemel kaynak |
|---|---|---|
| İncelen vınlama | Basınca artıyor | Baskı rulmanı |
| Hafif hışırtı | Basınca kesiliyor, bırakınca dönüyor | Şanzıman giriş mili rulmanı |
| Metalik şangırtı | Rölantide var, basınca kesiliyor | Çift kütleli volan |
| Gıcırtı | Pedal hareket ederken | Çatal, pim ya da pedal mekanizması |
| Ses yok, pedalda tırtıklı his | Basarken | Rulman yatağı ya da çatal aşınması |
Bu testi kendiniz de kolayca yapabilirsiniz. Araç boştayken ve motor rölantide çalışırken önce sessizce dinleyin. Sonra pedala yavaşça basın ve sesin nasıl değiştiğine dikkat edin. Volan tarafının belirtileri için çift kütleli volan yazısına bakabilirsiniz.
Rulman yalnız pedala bastığınız sürede gerçek yük altında çalışır. Bu yüzden ayağı pedalın üzerinde bekletmek onu en çok yoran alışkanlıktır. Kırmızı ışıkta viteste ve pedala basılı beklemek, rulmanı uzun süre yük altında döndürür. Yokuşta aracı yarım debriyajla tutmak da aynı zararı verir. Doğru alışkanlıklar manuel vites kullanımı yazısında adım adım anlatılır. Yoğun şehir trafiğinin payı için Ankara trafiği ve debriyaj yazısına göz atın.
Birçok yeni araçta rulman, hidrolik silindirle birleşik tek bir parça hâlindedir. Bu parçaya merkezi debriyaj silindiri adı verilir. Bu yapıda içeriden gelen sızıntı da pedal hissini bozabilir. Pedal yumuşuyorsa ya da geç geri dönüyorsa sızıntı ihtimali akla gelir. Pedalın ağırlaşması ise ayrı bir konudur; debriyaj pedalı sert yazısı bunu anlatır.
Teknik olarak yalnız rulmanı değiştirmek mümkündür. Ama rulmana ulaşmak için şanzımanın araçtan sökülmesi gerekir. Yani işçilik, komple set değişimiyle neredeyse aynı kalır. Yorgun balata ve baskı yerinde kalırsa aynı söküm yakında tekrar gündeme gelir. Bu yüzden doğru uygulama balata, baskı ve rulmanın birlikte yenilenmesidir. Volan da sökümde ölçülerek bu karara katılır. Maliyeti belirleyen kalemler için debriyaj değişimi yazısına bakın.
Sesli bir rulman zamanla içten dağılabilir. Böyle bir anda pedal sertleşir ya da boşa düşer, vitesler zor geçer. Dağılan bilyeler baskının yay parmaklarını da aşındırmaya başlar. Böylece değişmesi gereken parça listesi gereksiz yere büyür. Kaydırma ve yanık koku gibi diğer işaretler debriyaj belirtileri yazısında yer alır. Rulman, disk ve volan ayrımı için Ankara debriyaj değişimi sayfasına bakabilirsiniz.
Çoğu zaman yorulmuş baskı rulmanıdır. Ses pedala basınca artıyor, bırakınca azalıyorsa bu ihtimal güçlenir.
Önerilmez. Yolda dağılan rulman debriyajı kullanılamaz hâle getirebilir.
Hayır. Rulman kapalı bir parçadır ve dışarıdan ulaşılamaz.
Şanzıman giriş mili rulmanı ya da volan akla gelir. Ayrım dinleme ve yol testiyle yapılır.
Işıkta boşa alın, ayağınızı pedaldan çekin ve gereksiz yarım debriyajdan kaçının.
Pedal testi ve yol testiyle rulman, volan ve şanzıman sesi ayrılır. Söküm kararı ancak bundan sonra verilir.