Otomatik şanzımanlı bir araçta kutu beyni kendini sürekli izler. Her vites geçişinin süresini, kaymayı ve yağ basıncını beklenen değerle kıyaslar. Genel davranış hedeften saparsa P0701 kaydını yazar. Bu kod bir parçanın adını vermez, kutunun genel formunun düştüğünü haber verir. Benzer bir üst uyarı olan P0700 ise yalnızca kutu beyninde kayıt olduğunu bildirir.
P0701 tek başına "şu parçayı değiştir" demez, bir tablo ister. Kutu beynindeki diğer kayıtlar bu tablonun ilk ve en önemli parçasıdır. Hangi kodların birlikte geldiğini anlamak için şanzıman arıza kodları rehberi yazısına bakabilirsiniz. Ardından yağ, basınç, öğrenme değerleri ve elektrik sırayla kontrol edilir.
Kutunun genel şikâyetlerinde ilk bakılan şey her zaman yağdır. Seviye doğru mu, yağ yanmış, kararmış ya da kötü kokuyor mu? Kutuya üreticinin istediği tipte yağ konmuş mu? Bu basit sorular, dosyaların önemli bir kısmını erkenden kapatır. Kutu beyni bazen yağın yorulduğunu ayrı bir kodla bildirir ve P0897 bunun bir örneğidir. Değişimin maliyetini neyin belirlediğini şanzıman yağı değişim fiyatı yazısında anlattık.
Otomatik kutunun içinde vitesleri yağ basıncı değiştirir. Basınç biraz düşük kalırsa geçişler gecikir, kavrama kayar ve devir fırlayabilir. Bu durumda tek bir parça kodu düşmez ama genel performans gözle görülür biçimde bozulur. Basıncı ayarlayan valfin kaydını P0745 yazısında ayrıntılı anlattık.
Kutu, kavramaların zamanla aşınmasını öğrenme değerleriyle telafi eder. Buna adaptasyon, yani kutunun kendini aşınmaya göre ayarlaması denir. Bu değerler sınıra dayanınca kutu artık daha fazla telafi edemez. P0701 bazen bu sınırın erken habercisidir ve değerler cihazla okunup yorumlanır.
Öğrenme değerlerini sıfırlamak her zaman çözüm değildir. Yağ yorgunsa ya da basınç düşükse sorun kısa sürede geri gelir. Önce neden giderilir, öğrenme ancak ondan sonra yenilenir. Bu sıra bozulursa kutu yeniden yanlış öğrenir.
Kutu beyni sağlam beslenmezse verdiği kararlar da kararsızlaşır. Gevşek bir şase ya da düşük akü gerilimi garip ve sert geçişler yapabilir. Bu yüzden beyin beslemeleri ve şase bağlantıları da ölçülür. Besleme kaydını P0880 yazısında ele aldık. Kutu fişindeki oksit ve nem de aynı etkiyi yapar, bu yüzden pimler gözle kontrol edilir.
| Kaynak | Ne söyler? |
|---|---|
| Kutu beynindeki tüm kayıtlar | Hangi alt sistemin öne çıktığını |
| Kayıt anındaki veriler | Hız, sıcaklık ve yük bilgisini |
| Öğrenme değerleri | Kavramaların ne kadar telafi gerektirdiğini |
| Yağ muayenesi | Seviye, renk, koku ve tortuyu |
| Yol testi | Gecikme, kayma ve sertlik hissini |
Bu beş kaynak bir araya gelince sorunun hikâyesi ortaya çıkar. Şikâyet yeni başladıysa yağ ve elektrik önce kontrol edilir. Uzun süredir devam ediyorsa aşınma öne çıkar. Sorun yalnızca sıcakta ya da yükte oluyorsa o koşul ayrıca test edilir.
Erken fark edilen P0701 bazen bir yağ servisi ve öğrenme değerlerinin yenilenmesiyle düzelir. Geç kalınırsa kayma ve yanlış vites oranı gibi yeni kayıtlar eklenir. P0730 bu ilerlemenin bir sonraki adımı olabilir. Bu yüzden ilk uyarıda kutuya bakmak, büyük bir onarımı önleyebilir. P0701 için randevu öncesi şanzıman arıza tespiti sayfasını inceleyebilirsiniz.
Hayır. Genel bir performans uyarısıdır. Yağ ya da elektrik sorunu da aynı kaydı yazdırabilir.
Kutu koruma moduna girmediyse kısa mesafe gidilebilir. Kayma ya da sert vurma varsa zorlamayın.
Bazen yeter. Ama önce yağ muayene edilir ve diğer kayıtlar okunur.
Değil. P0700 kutu beyninde kayıt olduğunu söyler. P0701 genel performansın düştüğünü bildirir.
Çözülmez. Neden ortadan kalkmazsa kayıt yeniden gelir.
Kutu beynindeki tüm kayıtlar, yağ durumu, basınç ve öğrenme değerleri tek tabloda değerlendirilir.