Marş Motoru Boşa Dönüyor: Bendiks ve Marş Otomatiği | Konsey
OTO ELEKTRİK · ŞARJ, KONTAK VE GÖVDE DONANIMI

Marşa Basınca 'Vızzz' Diye Boşa Dönme Sesi: Marş Otomatiği ve Bendiks Dişlisi

E Eray Can Soylu · Konsey atölyesi · 4 dk okuma · 18 Kasım 2026
Şaşmaz atölyesinde marş motorunun bendiks dişlisi, marş otomatiği ve volan diş çemberi kontrolü

Kontağı çevirdiğiniz anda kaputtan vızıltı geliyor ama motor dönmüyorsa marş boşa dönüyor demektir. Akü dolu olsa da araç çalışmaz.

Bu durumda marş kendi milini çevirir ancak gücü aktaramaz. Sorun küçük bir dişlide veya itme mekanizmasındadır.

Teknik not: Marş gövdesine çekiçle vurmayın. HELLA belgesi, içteki ferrit mıknatıs (kırılgan kalıcı mıknatıs) yapısının darbeyle çatlayıp dağılabileceğini yazar.

Boşa dönen marşta önce ayırt edilecek dört belirti

Çıkan ses arızanın aküde mi yoksa kavrama dişlisinde mi olduğunu gösterir.

  • Marş motoru vızıldar ama motorda kompresyon (sıkıştırma direnci) sesi duyulmaz.
  • Bazen birkaç denemede kavrar, bazen tamamen boşa döner.
  • Soğuk havalarda dişli kavrama gecikmesi daha sık yaşanır.
  • Gösterge sönmüyorsa sorun akü zayıflığı değildir.

Bendiks ve marş otomatiği motoru nasıl döndürür?

Kontak çevrilince ilk akım marş otomatiği (elektromanyetik itme rölesi) sargısına gider. Çekirdek itme kolunu çeker.

Kol pinyon (tahrik dişlisi) ve bendiks (tek yönlü kavrama dişlisi) grubunu ileri sürer. Dişli volan (dişli çemberli motor diski) ile eşleşince ana devre kapanır.

Kavrama aşınırsa pinyon ileri çıksa da içten kaydırır. Debriyaj tozu gresle karışırsa helisel yiv (eğik kayma kanalı) yapışıp hareketi zorlar.

Marş sesine göre arıza noktası ayrımı

Marşa basınca duyulan her ses farklı bir bölgeyi işaret eder.

Duyulan BelirtiMekanik NedenÖncelikli Kontrol
Vızıldayarak boşa dönmeBendiks kavraması içten kaçırıyorBendiks ve pinyon dişlisi değişimi
Tek tık sesi, dönüş yokMarş otomatiği veya şase teması zayıfAkü gerilimi ve röle testi
Metalik sürtme ve cırlamaKirli helisel yiv nedeniyle geç geri çekilmeMil temizliği ve volan bakışı
Belirli noktada sıyırma sesiVolan diş çemberi dişleri aşınmışVolan dişlerinin incelenmesi

Kalıcı onarım için yalnız marş değişimi yetmez; yuva da temizlenmelidir.

Marş üzerinde yenilenenler

  • Bendiks ve pinyon: Tek yönlü kavrama kaçırıyorsa dişli grubu yenilenir.
  • Marş otomatiği: İtme gücü düşen veya kontağı yanan röle değişir.
  • Kömür ve burçlar: Mil ekseni kaçmasın diye yatak burçları yoklanır.

Yuva ve bağlantı kontrolleri

  • Muhafaza temizliği: HELLA rehberi, yeni marş takılırken kavrama yuvasının temizlenmesini önerir.
  • Onaylı gres: Helisel yivde üretici onaylı yağlayıcı kullanılır.
  • Kutup ve şase: Oksitli artı ve şase kabloları sıkılır.

Boşa dönen marş motorunda sık sorulanlar

Marş boşa dönerken arka arkaya uzun basmak zarar verir mi?

Evet. Yüksek devirde dönen sargılar ısınır. Ayrıca pinyon ucu volan diş çemberini zedeler.

Sadece bendiks dişlisi değişebilir mi, komple marş mı gerekir?

Kömür, kollektör ve sargılar sağlamsa yalnız bendiks ve marş otomatiği değişebilir. Tezgah ölçümüyle karar verilir.

Debriyaj tozu marş dişlisinin çalışmasını gerçekten bozar mı?

Evet. HELLA belgesine göre kavrama tozu gresle birleşip yapışkan tabaka oluşturur ve dişliyi sıkıştırır.

Marş revizyonu ve şarj devresi ölçümü için akü ve oto elektrik sayfamızı inceleyin.

Marş Revizyonu

Marş ve şarj dinamosu tamiri ve ölçümü

Ses Ayrımı

Marş motoru arızası: sesler ve akü ayrımı

Dişli Sesi

Marş sırasında cırlama sesi: pinyon ve volan dişi