Yaz gelince "klima gazı dolumu" yazan tabelalar birden çoğalır. Peki aynı iş neden bir yerde ucuz, başka bir yerde pahalı görünür? Çünkü çoğu zaman ortada aynı iş yoktur. Doğru klima işi tek bir "dolum" değil, adım adım ilerleyen bir işlemdir. Fiyatı da asıl olarak bu adımlar ve aracınızın gazı belirler.
İşçilik süresini de birkaç şey etkiler. Servis valflerine ulaşmak her araçta aynı kolaylıkta değildir. Kaçak ararken bazı paneller sökülebilir, kaçak gizli bir yerdeyse arama uzar. Onarım gerekirse parça seçeneği de işe girer. Orijinal, eşdeğer ya da yan sanayi parça, birbirinden farklı maliyet demektir.
Araçlarda iki yaygın gaz vardır: eski tip R134a ve yeni nesil R1234yf. Yeni gaz çevreye daha az zarar verir ama daha pahalıdır ve ekipmanı da ayrıdır. Aracınızda hangi gazın olduğu kaput altındaki etikette yazar. İki gaz birbirinin yerine basılmaz, karıştırılmaz. Gaz tiplerini klima gaz tipleri yazısında ayrıntılı anlattık.
Klima, içinde gazın dolaştığı kapalı bir devredir. Hortumlardan yıllar içinde çok az gaz eksilebilir. Belirgin eksilme ise bir kaçak demektir. Kaçak bulunmadan basılan gaz kısa sürede aynı yoldan gider. Kaçan gazla birlikte kompresörün yağı da eksilir ve yağsız kompresör zarar görür. Kaçağın olası yerlerini klima gazı neden eksilir yazısında sıraladık.
| Adım | Neden gerekli? |
|---|---|
| Kalan gazın geri toplanması | Ne kadar eksildiği görülür; kaçağın kanıtıdır |
| Kaçak testi | Gazın nereden gittiği bulunur |
| Vakum | Sistemdeki nem ve hava alınır |
| Tartıyla dolum | Gaz, etiketteki üretici miktarında basılır |
| Yağ ve iz boyası | Kompresör korunur; sonraki kaçak kolay bulunur |
| Çıkış sıcaklığı ölçümü | Soğutmanın gerçekten düzeldiği görülür |
Teklif alırken bu adımların hangilerinin fiyata dahil olduğunu mutlaka sorun. Eksik kalan adım, düşük görünen fiyatın asıl nedenidir.
Kaçak bir hortumdan, bir contadan ya da kondenserden olabilir. Bu durumda önce o parça onarılır, dolum ondan sonra yapılır. Sistem uzun süre açık kaldıysa kurutucunun da değişmesi gerekebilir. Kurutucu, gazın içindeki nemi tutan küçük bir hazne gibidir. Tıkalı polen filtresi de hava akışını kısar ve soğutmayı zayıflatır. Filtre tarafını polen mevsimi ve filtre yazısında anlattık.
Soğutmayan her klima gazı eksik demek değildir. Kompresör, fan, sensör ya da elektrik arızası da aynı şikâyeti verebilir. Gazı tam olan bir sisteme fazladan gaz basmak kompresörü yorar. Yanlış teşhisle yapılan dolum hem parayı hem de zamanı boşa harcar. Kompresörün verdiği işaretleri klima kompresörü arızası yazısında anlattık. Genel teşhis sırası ise klima soğutmuyor yazısında var.
Bu bilgiler teklifi netleştirir ama kaçağın yeri görülmeden son tutar söylenemez.
Teklifleri yalnızca sondaki rakama bakarak kıyaslamayın. Kaçak testi yapılıyor mu, vakum çekiliyor mu, ilk önce bunu sorun. Dolum tartıyla mı yapılıyor ve size cihaz çıktısı veriliyor mu, öğrenin. İşlemden sonra çıkış sıcaklığı ölçülüyor mu, ona da bakın. Bu sorulara açık cevap veren yerin teklifi eksiksizdir. Düzenli bakımın kapsamını klima bakımı yazısında anlattık. Ankara’da bu işi yaptırmak için soğutma sistemi servisi sayfasına bakabilirsiniz.
Önce gaz tipine bağlıdır. Ardından kaçak testi, vakum ve onarım gibi adımlar fiyatı belirler.
Kaput altındaki etikete bakın. Etiket yoksa şase numarasıyla doğrulanır.
Gerekmez. Sağlam sistem gazını uzun süre korur; her yaz eksilme varsa kaçak vardır.
Az gaz soğutmaz, fazla gaz kompresörü yorar. Doğru miktar ancak tartıyla basılır.
Sorun gaz değil, başka bir parça olabilir. Kompresör, fan ve elektrik tarafı ölçülür.
Gaz tipi etiketten okunur, kaçak aranır, vakum çekilir ve üretici miktarında tartıyla dolum yapılır.