Araç kaplama, son yıllarda en çok istenen görünüm işlerinden biri oldu. Folyo, yani ince yapışkan film, aracın rengini geri dönülebilir biçimde değiştirir. Ama işin iki yüzü vardır ve çoğu kişi ikisini de atlar. Biri ruhsattaki renk, öteki ise folyonun altında kalan boyanın sağlığıdır. İkisi doğru yönetilmezse güzel görünen araç muayenede ya da satışta sorun çıkarır.
Ruhsatta aracın rengi yazar ve denetimde bu bilgiye bakılır. Komple kaplama ya da boyayla ana renk belirgin değiştiyse bu ruhsata işletilir. Hangi belgeyle ve nerede yapılacağı güncel kurala göre değişebilir. Bu yüzden işlemden önce resmi kurumdan teyit almak en doğrusudur. Renk uyuşmazsa trafik denetiminde ve muayenede soru çıkar. Muayeneye hazırlığı muayene öncesi kontrol yazısında topladık. İstasyonlar için Ankara muayene istasyonları yazısına bakabilirsiniz.
Tavan ya da ayna gibi küçük süslemeler genelde aracın ana rengini değiştirmez. Yine de sınır net değilse işlemden önce sormak en güvenli yoldur.
İyi bir folyo, doğru elle uygulanınca alttaki boyayı uzun süre korur. Güneş ışını, taş izi ve ince çizikler önce folyoya çarpar, boyaya ulaşmaz. Söküldüğünde altından orijinal boya temiz biçimde çıkar. Kaplanan yüzey, açıkta kalan parçalardan daha parlak bile görünebilir ve bu küçük ton farkı normaldir.
Ama koruma, folyonun kalitesine ve uygulayan elin özenine bağlıdır. Ucuz folyo güneşte çabuk solar, çeker ve kenarlardan kalkar. Kalkan kenar altına kir ve su alır, sökümde de iz bırakır. Bu yüzden folyonun markası ve tipi baştan sorulmalıdır. Uygulayıcının kenar ve köşe işçiliğine de mutlaka bakılmalıdır.
| Boyanın durumu | Kaplamada ne olur? |
|---|---|
| Fabrika boyası, sağlam | Sorun beklenmez; söküm temiz olur |
| Yeni yapılmış, tam kurumamış boya | Folyo sökülürken boyayı kaldırabilir |
| Lokal onarımlı parça | Onarım sınırında kalkma ve iz riski artar |
| Güneşte yorulmuş, matlaşmış boya | Söküm sırasında vernik soyulabilir |
| Pas başlamış bölge | Folyo pası gizler; altta ilerlemeye devam eder |
Onarım geçmişi bilinmeyen bir araçta bu tablo daha da önem kazanır. Boyalı ve değişen parçaları okumayı tramer, değişen ve boyalı yazısında anlattık.
Folyonun kenarları iyi kapatılmazsa zamanla altına su girer. Giren nem orada kalır, kurumaz ve boyayı yavaş yavaş yorar. Sonunda kabarma, bazen de pas başlangıcı görülebilir. Kapı içleri, çamurluk kenarları ve kaput ağzı en riskli yerlerdir. Bu yüzden uygulamada kenar işçiliği, düz yüzey kadar önemlidir.
Geri dönmek ve boyayı korumak isteyen biri için kaplama uygun bir seçimdir. Boya zaten hasarlıysa ya da kalıcı bir renk isteniyorsa boya gerekir. Hangi tür boyanın seçileceğini lokal boya mı, kabin boya mı yazısında karşılaştırdık. Kaporta tarafında maliyeti neyin belirlediğini kaporta boya fiyatı yazısında topladık.
Kaplamalı araçta alıcının ilk sorusu genelde "Altında ne var?" olur. Özensiz kaplama bu şüpheyi büyütür, belgeli iş ise güven verir. Uygulama faturasını, folyo markasını ve varsa garanti belgesini saklayın. Mümkünse kaplama öncesinde boyanın fotoğraflarını da çekip tutun. Satıştan önce folyoyu söktürmek de alıcıya orijinal boyayı gösterir. Ancak sökümün de uygulama kadar özen istediğini unutmayın.
Folyo, boyadan farklı bir yıkama ve bakım ister. Basınçlı suyu kenarlara yakından tutmayın, yoksa kenar kalkabilir. Sert kimyasal ve çözücü içeren ürünlerden de uzak durun. Mat folyoya cila sürülmez, çünkü yüzey parlar ve lekeli görünür. Yıkama türlerinin boyaya etkisini yıkama tipleri ve boya yazısında anlattık. Bu işin kapsamını hasar değerlendirme ve boya sayfasında bulabilirsiniz.
Ana renk belirgin değiştiyse evet. Güncel işlem adımlarını resmi kurumdan teyit edin.
Ruhsattaki renk ile araç rengi uyuşmazsa çıkarabilir. Renk ruhsata işlenmişse sorun beklenmez.
Sağlam fabrika boyasında genelde bozulmaz. Taze ya da onarımlı boyada kalkma riski vardır.
Kaplanmamalı. Folyo pası durdurmaz; yalnızca gözden saklar.
Yumuşak şampuan ve bol suyla yıkanır. Cila ve sert fırçadan uzak durulur.
Boyanın durumu ve eski onarım izleri kontrol edilir; kaplamaya uygun mu, önce o netleşir.