Gaz pedalına bastığınız anda tüm araç gövdesi sağa sola sallanır. Ayağınızı gazdan çekince bu sarsıntı hemen durur.
Bu yük belirtisi iç aks lalesi (aksın şanzıman tarafındaki kayıcı yuvası) aşınmasını gösterir. Tork kesilince boşluk rahatlar ve titreme biter.
Kritik uyarı: Hızlanma sallantısını balansla geçiştirmeyin. İleri aşınmada tripoid (üç makaralı iç mafsal) dağılıp aksı boşa çıkarır.
İç aks lalesi yük altında neden sallantı üretir?
Süspansiyon esnedikçe tekerlek ile diferansiyel (gücü akslara dağıtan dişli) mesafesi değişir. İç aks lalesi bu boy farkını eksenel kaymayla dengeler.
Yırtık körük veya eski gres (özel mafsal yağı) lale kanalında oyuk açar. Gaza basınca makaralar oyuğa oturur ve gövdeyi sallar. Gaz bırakınca sarsıntı kesilir.
Sallantının gaz pedalıyla bağı arıza kaynağını net ayırır.
İç aks lalesi aşınması izleri
- Gazla gelen sarsıntı: Yokuşta tork arttıkça gövde yanlamasına titrer.
- Boşa alınca sükunet: Gaz kesildiği anda sallantı tamamen biter.
- Direksiyonsuz titreme: Sarsıntı koltukta ve tabanda daha belirgindir.
Dış mafsal ve balans farkları
- Dış CV mafsal (sabit hız mafsalı): Tam tur dönüşlerde keskin tıkırtı çıkarır.
- Jant balans bozukluğu: Gazdan bağımsız olarak direksiyon simidini titretir.
- Motor takozu (kauçuk motor mesnedi): Rölantide ve vites geçişinde vuruntu yapar.
Lift üzerinde aks boşluğu ayırma adımları
GKN kılavuzları aks üzerinde boşluk ve körük kontrolünü önerir.
1
Körük ve kelepçe muayenesi
Aks körüğü (mafsalı koruyan körük) yırtık, gevşek kelepçe ve gres izi için incelenir.
2
Radyal boşluk yoklaması
Aks mili elle çevrilip iç ve dış mafsalda boşluk aranır.
3
Porya ve salıncak kontrolü
Porya (tekerlek göbek rulmanı) ve salıncak burcu boşlukları tek tek elenir.
İç aks onarımında atlanmaması gereken noktalar
Parça yenilemesi yanında çevre bağlantılar da kontrol edilir.
- ✓Lale yuvası oyulmuşsa tripoid bilyası ile yuva birlikte yenilenir.
- ✓Aks sökümünde eksilen şanzıman yağı kontrol edilip tamamlanır.
- ✓Tek kullanımlık aks somunu yenilenir ve üretici torkuyla sıkılır.
- ✓Alt takım söküldüyse rot ayarı (tekerlek açı hizalaması) yeniden yapılır.
İç aks lalesi sallantısı hakkında merak edilen üç soru
Sadece iç aks körüğü yırtıkken gres basılırsa sarsıntı geçer mi?
Lale yuvasında oyuk oluşmadıysa erken körük değişimi kurtarabilir. Oyuk başladıysa yeni gres sallantıyı durdurmaz.
İç aks lalesi bozuksa araçla uzun yola çıkmak tehlikeli midir?
İlerleyen aşınma rulmanları dağıtıp milin yerinden çıkmasına yol açabilir. En kısa sürede lift muayenesi önerilir.
Sağ ve sol iç aks aynı anda mı değiştirilmelidir?
İki tarafın körüğü ve boşluğu ayrı ölçülür. Yalnızca aşınmış ve boşluk vermiş tarafın yenilenmesi yeterlidir.
Aks, porya ve yürüyen aksam boşluk kontrolleri için fren ve süspansiyon servisi sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.