Frene basıyorsunuz ve pedal ayağınızın altında nabız gibi atıyor. Bazen direksiyon da sağa sola titriyor, özellikle yüksek hızdan yavaşlarken. Bu titreme çoğu zaman fren diskinin yüzeyini işaret eder. Ama tek başına kesin teşhis değildir. Disk, poyra, bijon, kaliper ve rulman birlikte ölçülmelidir.
Balata, dönen diske her iki yandan bastırır. Disk yüzeyi çok az bile dalgalıysa, balata her turda ileri geri itilir. Bu itme fren hidroliği üzerinden pedala geri gelir. Hız arttıkça disk daha hızlı döner ve titreme sıklaşır. Ön disklerdeki titreme çoğu zaman direksiyona da yansır.
| Kaynak | Ne olur? | İpucu |
|---|---|---|
| Disk kalınlık farkı | Disk bir yerde ince, bir yerde kalın kalır | Pedal düzenli atar |
| Balata izi | Sıcak balata durunca diske iz bırakır | Sert frenden sonra başlar |
| Kirli poyra yüzeyi | Yeni disk eğik oturur | Disk değişiminden sonra kısa sürede başlar |
| Yanlış bijon sıkma | Disk ve jant düzgün oturmaz | Lastik işinden sonra başlar |
| Takılan kaliper | Bir balata diske sürter | Bir teker daha sıcak olur |
| Bozuk rulman | Teker boşluk yapar | Uğultu ve boşluk eşlik eder |
Uzun ve sert frenlemeden sonra disk çok ısınır. Araç hemen durup frende beklerse balata sıcak diske yapışık kalır. Bu nokta diskin geri kalanından farklı aşınmaya başlar. Bazı durumlarda sıcak diske birikintiden soğuk su gelmesi de iz bırakabilir. Uzun yokuş inişlerinde frenin nasıl kullanılacağı uzun inişte fren yönetimi yazısında anlatılır.
Bu durumda ilk bakılan yer montajdır. Poyra yüzeyindeki pas ve kir temizlenmediyse disk eğik oturur. Bijonlar tork anahtarı yerine tabancayla sıkıldıysa disk zorlanır. Doğru sıkma kuralları için bijon kırılması yazısına bakabilirsiniz. Yeni disk ve balatanın ilk kilometrelerde nasıl alıştırıldığı da önemlidir. Bu süreç balata ve disk rodajı yazısında anlatılır.
Titreme fren yapmadan da sürüyorsa sorun büyük ihtimalle frende değildir. Bu durumda lastik balansı, jant ya da ön takım akla gelir. Bu ayrım direksiyon titremesi ve balans yazısında anlatılır. Frenle başlayan titremenin genel listesi için fren titremesi yazısı da yardımcı olur.
Disk salgısı, yani dönerken yana yalpalaması, komparatör denilen ölçü aletiyle ölçülür. Disk kalınlığı ise mikrometreyle birkaç noktadan ölçülür. Ölçüm sonucuna göre üç yol vardır. Disk yüzey işlemeye uygunsa ve üretici izin veriyorsa işlenebilir. Disk en az kalınlık sınırına yakınsa değiştirilir. Montaj hatası varsa poyra temizlenip disk yeniden takılır. Disk ve balatanın ne zaman değiştiği için fren balata ve disk ne zaman yazısına bakabilirsiniz.
Güvenli ve boş bir yolda titremenin hangi hızda başladığını not edin. Normal frenlemede ne zaman belirginleştiğine bakın. Yolda sert fren denemesi yapmayın. Titreme pedalda mı, direksiyonda mı, yoksa koltukta mı hissediliyor? Ön disklerdeki sorun genelde direksiyona, arka disklerdeki ise daha çok gövdeye yansır. Sıcak jant ve diske elle dokunmayın, çünkü yanık riski vardır. Tekerler arası sıcaklık farkını serviste ölçtürün. Ankara’da fren ve alt takımı birlikte ölçtürmek isterseniz fren ve süspansiyon servisi sayfasında kontrol sırası anlatılır.
Çoğu zaman disk yüzeyindeki kalınlık farkı yüzündendir. Poyra, bijon ve kaliper de ölçülmelidir.
Üretici izin veriyorsa ve kalınlık uygunsa tornalanabilir. İnce diskte değişim gerekir.
Poyra temizlenmeden ya da bijonlar yanlış sıkılarak takılmış olabilir. Montaj kontrol edilir.
Hafif titremede kısa sürede servise gelinir. Fren zayıflarsa ya da araç çekerse araç sürülmez.
Disk değişince balata çoğu zaman birlikte yenilenir. Karar balatanın durumuna göre verilir.
Disk salgısı ve kalınlığı ölçülür, poyra ve kaliper kontrol edilir; karar ölçüm sonucuna göre verilir.