“Benzinli araçta enjektör olur mu?” sorusu sık geliyor; çünkü enjektör deyince çoğu kişinin aklına dizel geliyor. Oysa bugün satılan her benzinli otomobilde enjektör var. Karbüratörlü motorlar yıllar önce terk edildi; onların yerini elektronik enjeksiyon aldı. Bu yazıda enjektörün ne yaptığını, benzinli ve dizelde nasıl farklılaştığını ve bozulduğunda hangi yazıya bakmanız gerektiğini sade bir dille anlatıyoruz.
Motorun düzgün çalışması için silindire giren hava ile yakıtın oranı doğru olmalıdır. Enjektör, bu oranı tutturan parçadır: motor beyni sensörlerden gelen bilgiye göre ne kadar yakıt gerektiğini hesaplar, enjektörü o kadar süre açar. Yakıt sis gibi püskürür; ince dağıldığı için iyi yanar. Karbüratörde bu iş hava akışının yakıtı kendiliğinden emmesine bırakılırdı; o yüzden ne tüketim ne emisyon kontrol altındaydı.
Dizel motorda yakıt kendiliğinden tutuşur; bunun için çok yüksek basınçla ve tam zamanında püskürtülmesi gerekir. Common rail sisteminde pompa yakıtı ortak bir hatta basar, enjektörler oradan püskürtür (common rail nedir). Bu yüzden dizel enjektörü daha hassas, daha pahalı ve yakıt kalitesine daha duyarlıdır. Benzinli direkt püskürtme de yüksek basınç kullanır; ancak dizel seviyesine çıkmaz.
Tıkanan enjektör sis yerine damla püskürtür; kaçıran enjektör motor dururken bile yakıt sızdırır. İkisi de rölanti titremesi, tekleme, soğukta zor çalışma ve yakıt artışı yapar. Aynı belirtiyi buji ve bobin de verdiği için karar tahminle değil sırayla verilir. Belirtileri ve testi benzinli için benzinli enjektör arızası, dizel için dizel enjektör arızası yazısında anlattık. Depoya dökülen katkıların neyi çözüp neyi çözmediği enjektör temizliğinin gerçeği yazısında.
Ankara’da enjektör şüphesi olan aracınız için takas testi, silindir dengesi ve tezgâh ölçümüyle hangi enjektörün ne durumda olduğunu sayıyla gösteririz; işler tek elden, yazılı teklif ve onayla yürür. Başlangıç için motor mekanik sayfasına bakabilirsiniz. Dizel enjektör testi ve değişimi için Ankara dizel enjektör servisi sayfasına bakabilirsiniz.
Evet. Bugün satılan benzinli otomobillerin tamamında enjektör vardır; karbüratör yıllar önce terk edildi. Her silindirin kendi enjektörü bulunur.
Karbüratör yakıtı hava akışıyla kendiliğinden emdirir; enjektör ise motor beyninin hesapladığı miktarı, hesapladığı anda püskürtür. Bu yüzden enjeksiyonlu motor daha az yakar ve daha temiz çalışır.
MPI’da enjektör emme portuna, direkt püskürtmede (TSI, TFSI, PureTech, THP) doğrudan silindirin içine püskürtür. Direkt püskürtme daha verimlidir; ama enjektör yanma odasının ısısını gördüğü için tortuya daha açıktır.
Silindir sayısı kadar: üç silindirli motorda üç, dört silindirlide dört. Bazı motorlarda hem port hem direkt enjektör birlikte bulunur.
Takas testi, silindir dengesi ve tezgâh ölçümüyle durum sayıyla ortaya çıkar; iş tek elden teslim edilir.