Arıza kodları dört gruba ayrılır. P kodları motor ve şanzımanı, B kodları gövdeyi, C kodları şasiyi anlatır. U kodları ise ağ kodlarıdır. Bu kodlar bir parçanın bozuk olduğunu değil, iki ünitenin birbiriyle konuşamadığını söyler.
Modern bir araçta onlarca küçük bilgisayar bulunur. Bunlara modül (belli bir işi yöneten elektronik beyin) denir. Motor, şanzıman, fren ve kapılar için ayrı üniteler vardır. Bu üniteler CAN (ünitelerin birbirine bilgi gönderdiği ortak kablo) denen bir ağ üzerinden sürekli konuşur. Ağın temelini araç veri ağı yazısında anlattık.
Bir ünite beklediği mesajı alamazsa bir U kodu kaydeder. Yani kod "ondan haber alamıyorum" demektir. Haber gelmemesinin nedeni karşı taraf olabilir. Aradaki kablo olabilir. Hatta şikâyet eden ünitenin kendisi de olabilir.
Bu ayrım U kodlarının en önemli kuralıdır. Kodu kaydeden ünite şikâyetçidir. Kodun içinde adı geçen ünite ise ulaşılamayan taraftır. İki tarafı karıştırmak yanlış parçaya yönelmenin en kolay yoludur.
| Kod | Standart anlamı | Ulaşılamayan taraf |
|---|---|---|
| U0100 | Motor beyniyle iletişim kaybı | Motor beyni |
| U0101 | Şanzıman beyniyle iletişim kaybı | Şanzıman beyni |
| U0121 | ABS beyniyle iletişim kaybı | Fren kontrol ünitesi |
| U0140 | Gövde kontrol ünitesiyle iletişim kaybı | Gövde ünitesi |
| U0073 | Veri yolu kapandı | Belirli bir ünite değil, hattın kendisi |
Her kodun ayrıntısı ayrı yazılarda var: U0100, U0101, U0121 ve U0140.
Tek bir üniteyi okumak yetmez. Teşhis cihazıyla araçtaki tüm üniteler taranır. Sonra kimin kimi şikâyet ettiği bir liste halinde yazılır. Bu liste bir harita gibi okunur.
Herkes aynı üniteyi şikâyet ediyorsa o ünite ağdan düşmüş demektir. Bu durumda önce onun beslemesi ve şasesi ölçülür. Tek bir ünite herkesi şikâyet ediyorsa sorun büyük olasılıkla o ünitenin kendi bağlantısındadır. Herkes herkesi şikâyet ediyorsa veri kablosunun geneline bakılır. Bu son durumun bir örneği U0073 arıza kodu yazısında anlatılıyor.
Bazı U kodları geçmiş kayıt olarak durur ve o an aktif değildir. Zayıf bir akü marş sırasında gerilimi bir anlığına çok düşürebilir. O anda birçok ünite birbirini duyamaz ve toplu kod kaydeder. Bu tür kayıtlar silinir ve tekrar gelip gelmediği izlenir. Kod geri gelmiyorsa ağın kendisi sağlam olabilir.
Sık nedenlerden biri zayıf akü ya da şarj sorunudur. Bir ünitenin beslemesini taşıyan sigortanın atması da ağdan kopmaya yol açar. Paslanmış bir şase bağlantısı aynı etkiyi yapar. Su alan soketler, sonradan takılan alarm, takip cihazı ya da multimedya da ağı bozabilir. Ezilmiş ya da kemirgen hasarı görmüş kablo demetleri de listededir. Ünitenin kendisinin bozulması ise ancak bunlar elendikten sonra düşünülür. Bu sıra, sağlam bir beyni boşuna değiştirmenin önüne geçer.
U kodu çoğu zaman bir belirtiyle birlikte gelir. Panelde birden çok uyarı lambası aynı anda yanabilir. Göstergeler bir anlığına sönüp yanabilir. Bazen araç çalışmaz ya da vites ekranı kaybolur. Bu belirtilerin ne zaman başladığını not edin. Yağmurdan, yıkamadan ya da yeni bir cihaz taktırdıktan sonra mı başladı? Akü yakın zamanda bitti mi ya da takviye yapıldı mı? Bu bilgiler haritayı çok daha hızlı okumamızı sağlar. Aracınızı bize getirmek isterseniz önce oto elektronik arıza sayfasına göz atın.
Hayır, çoğu zaman önce besleme, şase ve kablo bakılır. Ünite ancak bunlar sağlam çıkarsa şüpheli olur.
Zayıf aküden kalan kayıtlar silinince geri gelmeyebilir. Tekrar ediyorsa başka bir neden aranır.
Hangi ünitenin kayıp olduğuna bağlıdır. Fren, direksiyon ya da motor ünitesi etkileniyorsa araç sürülmez ve çekiciyle getirilir.
Yanlış bağlanmış alarm ya da takip cihazı ağı bozabilir. Cihaz sökülerek deneme yapılır.
Evet, çünkü harita olmadan kimin suçlu olduğu anlaşılmaz. Tarama birkaç dakika sürer.
Tüm üniteler taranır, kimin kimi şikâyet ettiği listelenir. Akü, besleme ve kablo ölçülür, bulunan neden size anlatılır.