Anahtarı taktınız ama kontak taş gibi dönmüyor ve yerinden kıpırdamıyor. Ya da düğmeli araçta start düğmesine basıyorsunuz ve araçtan hiçbir tepki gelmiyor. "Kontak açılmıyor" şikâyeti aslında birbirinden farklı üç sorunun ortak adıdır. Biri mekanik kilit, biri anahtarın kendisi, biri de elektronik izin zinciridir. İyi haber şu: ilk sorun çoğu zaman direksiyonu biraz oynatınca birkaç saniyede çözülür.
Kontağın dönmemesinin en sık nedeni arıza değil, gergin kalan direksiyon kilididir. Park ederken tekerlek dönük kaldıysa kilit pimi yük altında sıkışır. Sıkışan bu pim, kontağın içindeki mekanizmayı da kilitli tutar. Çözüm aslında oldukça basittir: direksiyonu iki yöne hafifçe oynatırken anahtarı nazikçe çevirin. Direksiyonun kendisi kilitlendiyse direksiyon kilitlendi yazısındaki adımlar işinize yarar.
Burada önemli bir uyarı var: anahtarı asla pense ya da kaldıraçla zorlamayın. Zorlanan anahtar kırılabilir ve kırık parçası barelin içinde kalabilir. O zaman birkaç saniyelik basit bir iş, söküm gerektiren bir işe dönüşür.
| Belirti | Olası kaynak | İlk deneme |
|---|---|---|
| Anahtar giriyor ama hiç dönmüyor | Gergin direksiyon kilidi | Direksiyonu oynatarak çevirmek |
| Belirli bir açıda takılıyor, sallayınca dönüyor | Barel pimlerinin aşınması | Yedek anahtarla denemek |
| Yedek anahtar rahat dönüyor | Asıl anahtarın dişleri yalanmış | Yeni anahtar kesimi |
| Kontak dönüyor ama araç tamamen ölü | Akü ya da elektrik izni | Akü ve ekran mesajı kontrolü |
| Düğmeli araçta hiç tepki yok | Fren pedalı, anahtar pili | Pedala tam basıp tekrar denemek |
Barel, anahtarın girdiği silindir biçimli kilit parçasıdır. İçinde, anahtarın dişlerine göre dizilen küçük pimler bulunur. Yıllar boyunca her gün çevrilen anahtar, bu pimleri yavaş yavaş aşındırır. Sonunda anahtar belirli bir açıda takılır ya da ancak sallayınca döner. Bu durum, barelin ömrünün sonuna yaklaştığını açıkça gösterir.
Bazen sorun barelde değil, anahtarın kendisindedir. Dişleri yalanmış bir anahtar, sağlam bir bareli bile döndüremez. Bunu anlamanın en kolay ve masrafsız yolu yedek anahtarı denemektir. Yedek anahtar rahat dönüyorsa sorun asıl anahtardadır. Yedeğiniz yoksa yedek anahtar yaptırma yazısı yol gösterir. Anahtar takılıp hiç çevrilemiyorsa anahtar kontakta dönmüyor yazısında ayrıntı var.
Düğmeli araçta kontağın açılması için yerine gelmesi gereken bazı şartlar vardır. Otomatik vitesli araçta fren pedalına tam ve kararlı basmak gerekir. Manuel araçta ise çoğu zaman debriyaja sonuna kadar basılması beklenir. Vites P konumunda algılanmıyorsa bazı araçlar kontağa izin vermez.
Bir başka sık neden, anahtar kumandasının içindeki pilin bitmesidir. Bu durumda ekranda anahtar bulunamadı uyarısı çıkabilir. Bu uyarının anlamını anahtar algılanamadı mesajı yazısında anlattık. Pek çok araçta acil yöntem, anahtarı start düğmesine yaslayarak basmaktır.
Kontak açılıyor ama gösterge ışıkları hiç yanmıyorsa ilk şüpheli aküdür. Işıklar yanıyor ama marş basmıyorsa konu başka bir yöne kayar. Bu durum için marş basmıyor yazısına bakabilirsiniz. Bir de elektronik izin zinciri vardır ve sessiz çalışır. Bu zincir, anahtarın içindeki çipin araç tarafından tanınması demektir. Çip tanınmazsa motor hiç çalışmaz ya da çalışıp hemen durur. VW grubunda bu tanıma reddi P1570 kodu olarak kayda geçebilir.
Biz kontak şikâyetinde ayrımı her seferinde aynı sırayla yaparız. İlk adımda direksiyon kilidi ve yedek anahtar denenir. Sonra pedal, vites ve anahtar pili şartları kontrol edilir. Bunlar temiz çıkarsa akü gerilimi ve kontak devresi ölçülür. Arıza hafızası da mutlaka okunur, çünkü izin reddi orada iz bırakır. Ankara’da aküyü değiştirmeden önce sistemi ölçtürmek için oto elektrik ve akü servisi sayfasında kontrol sırası anlatılır.
En sık neden gergin kalan direksiyon kilididir. Direksiyonu oynatırken anahtarı nazikçe çevirmek çoğu zaman çözer.
Evet, anahtar kırılabilir ve barel kalıcı hasar görebilir. Birkaç nazik denemeden sonra durmak en doğrusudur.
Bu durumda asıl anahtarın dişleri aşınmıştır. Yeni anahtar kestirilir ve çipi araca tanıtılır.
Araç anahtarı algılamayabilir. Anahtarı start düğmesine yaslayıp basmak çoğu araçta işe yarar.
Doğru yöntemle değişirse sorunsuz çalışır. Çipin araçla eşleşmesi korunmazsa motor çalışmaz.
Direksiyon kilidi, barel, anahtar ve elektrik izni sırayla ayrılır; barel değişse bile anahtar tanıma korunur.