Tekerler dönüyor ama araç yerinden bir santim bile kıpırdamıyor. Kara saplandınız ve ne yapacağınızı düşünüyorsunuz. Bu anda iki hata sıkça yapılır. Birincisi, gaza yüklenip tekeri daha da derine gömmektir. İkincisi, yardım beklerken egzoz tehlikesini unutmaktır. İki durumun da doğrusu basittir ve öğrenmesi birkaç dakika sürer. Bu yazı önce kurtulmayı, sonra güvenli beklemeyi anlatır.
Patinaj yapan teker, altındaki karı sürtünmeyle eritir ve kısa sürede buza çevirir. Buz kaygan olduğu için teker daha da çok boşa döner. Her yeni gaz darbesi tekeri biraz daha aşağı gömer. Bu yüzden ilk iş ayağınızı gazdan çekmek olmalıdır. Arabadan inip durumu görmek, aceleyle gazlamaktan çok daha hızlı sonuç verir.
| Adım | Ne yapılır? | Dikkat |
|---|---|---|
| Teker önünü açın | Gidilecek yöndeki karı kürekle ya da ayakla temizleyin | Egzoz çıkışını da açın |
| Direksiyonu düzeltin | Tekerleri düz konuma getirin | Dönük teker daha çok direnç yapar |
| Nazik sallama | Az gazla ileri, bırak, geri, bırak | Tekerler dönerken vites değiştirmeyin |
| Çekiş desteği | Teker önüne ters paspas, tahta ya da kum koyun | Destek fırlayabilir, arkada kimse durmasın |
| Çekiş kontrolü | Bazı araçlarda kısa süre kapatılabilir | Çıkınca hemen geri açın |
| İtme | Yardımcılar aracın gövdesinden itsin | Dönen tekerin önünde ve arkasında durulmaz |
Sallama tekniğinde amaç, aracı bir salıncak gibi ileri ve geri hareket ettirmektir. Her salınım tekerin önünde biraz daha yol açar. Otomatik vitesli araçta ileri ve geri arasında sakin ve yavaş geçiş yapın. Araç tam durmadan vites değiştirmek şanzımanı gereksiz yere yorar.
Çekiş kontrolü (tekerin boşa dönmesini önleyen sistem) normal yolda çok faydalı bir yardımcıdır. Ancak derin karda kalkış sırasında motorun gücünü fazla kesebilir. Bazı araçlarda bu sistem bir düğmeyle kısa süreliğine kapatılabilir. Böylece teker biraz dönerek önündeki karı itebilir. Karı aştığınız anda düğmeye tekrar basıp sistemi açmayı unutmayın. Düğmenin yeri ve kullanımı araç kılavuzunda yazar.
Yardım gelecekse rüzgârsız ve görünür bir yerde araçta beklemek doğru bir seçimdir. Ama bu bekleyişte iki kural hayat kurtarır.
Konumunuzu bir yakınınızla paylaşın ve dörtlü flaşörü yakarak aracı görünür kılın. Dışarı çıkmanız gerekirse yansıtıcı yelek giyin. Daha ayrıntılı bekleme kuralları karda mahsur kalma yazısında anlatılır.
Uzun beklemede akü soğuktan ve tüketimden dolayı zayıflayabilir. Takviye kablosu varsa başka bir araçtan destek almak mümkündür. Kabloların doğru sırayla bağlanması hem akü hem elektronik için önemlidir. Adımlar akü takviyesi yazısında sırayla anlatılır.
Karda saplanmanın sık nedenlerinden biri yaz lastiği ya da bitmiş diştir. Kış lastiği soğukta yumuşak kalır ve karı daha iyi tutar. Zincir ya da kar çorabı da zor anlarda yardımcı olabilir ve seçim için zincir mi çorap mı yazısına bakabilirsiniz. Bagajda kürek, battaniye, takviye kablosu ve çekme halatı bulundurun. Karlı yolda sürüş için karda güvenli sürüş ve Ankara kışı yazıları yol gösterir.
Yaramaz. Patinaj tekeri daha çok gömer, bu yüzden önce gazı bırakın.
Az gazla biraz ileri, sonra bırak, sonra biraz geri gidilir. Araç salınarak kendine yol açar.
Ara ara çalışabilir. Ama egzoz çıkışı kardan temiz olmalı ve cam biraz açık kalmalıdır.
Ters çevrilmiş paspas, tahta ya da kum tekere çekiş sağlar.
Aracın gövdesinden iter. Dönen tekerin önünde ya da arkasında durmaz.
Kış lastiği, akü ve antifriz kontrolü için uygun günü birlikte planlayalım.