Filo yönetiminde büyük kazalar hemen dikkat çeker ama sinsi maliyet başka yerde saklanır. Her araçtaki küçük çizik, park göçüğü ve jant sürtüğü tek başına önemsiz görünür. Filo büyüdükçe bu küçük kalemler birikir ve aracın genel durumunu bozar. Bu yazıda bu görünmez maliyeti ve onu yönetmenin pratik yolunu anlatıyoruz.
İlk yol birikmedir. İhmal edilen bir çizik zamanla büyür, yanına yenileri eklenir. Boyası kalkan bir noktada pas başlayabilir ve iş kozmetik olmaktan çıkar.
İkinci yol iade ve satış anıdır. Kiralık araç iadesinde biriken hasarlar normal aşınma dışında sayılabilir. Satışta ise ekspertiz her kalemi ayrı ayrı not eder ve araç yıpranmış görünür. Elden çıkarma sürecini filo araçlarını elden çıkarma yazısında anlattık.
Ortak kullanılan araçlarda, yani havuz araçlarında, sorumluluk belirsizleşir. Her sürücü hasarın kendisinden önce olduğunu düşünebilir. Bildirilmeyen her küçük hasar, bir sonraki sürücüye miras kalır. Bu tür araçların düzeni için havuz araç yönetimi yazısı yol gösterir.
Çözüm ceza odaklı değil, düzen odaklı bir kural setidir. Teslim ve devir anında kısa bir fotoğraf turu bu belirsizliği büyük ölçüde azaltır.
| Hasar türü | Öncelik | Uygun yöntem |
|---|---|---|
| Sürüş güvenliğini etkileyen hasar | Hemen | Mekanik kontrol ve onarım |
| Boyası kalkmış, pas riski taşıyan nokta | Öncelikli | Lokal boya ya da bölgesel onarım |
| Boyası sağlam park göçüğü | Planlı | Boyasız göçük düzeltme |
| Hafif çizik ve jant sürtüğü | Planlı, toplu | Küçük alan onarımı |
| Far, ayna, sensör hasarı | Hemen | Parça kontrolü ve ayar |
Sürüş güvenliğini ilgilendiren hasar beklemez. Kozmetik kalemler ise toplu bir plana alınabilir. Ama pas başlatan boya hasarı kozmetik sayılmaz ve öne alınır.
Boyası çatlamamış göçükler, boyasız göçük düzeltme yöntemiyle giderilebilir. Bu yöntemde sac arkadan özel aletlerle eski şekline getirilir. Orijinal boya korunduğu için araç değerini daha iyi tutar. Yöntemin ayrıntıları boyasız göçük düzeltme yazısında var.
Küçük çizik ve tampon sürtüklerinde ise küçük alan onarımı kullanılabilir. Bu yaklaşımda tüm parça değil, yalnızca hasarlı bölge işlenir. Bunu smart repair yazısında açtık. Lokal boya ile tam parça boyası arasındaki farkı da lokal boya ve kabin yazısında karşılaştırdık.
Bildirilmeyen hasar yönetilemez. Sürücünün önemsiz dediği göçük de kayda girmelidir. Her kayıtta tarih, fotoğraf ve aracın kilometresi yer alır.
Düzenli bir dış tur, yeni hasarı erken yakalar. Tur sıklığını filonun kullanım yoğunluğu belirler. Her turda aracın dört yanı aynı açıdan fotoğraflanır. Böylece iki tur arasında neyin değiştiği kolayca görülür.
Toplanan kayıtlar zamanla bir harita çizer. Aynı tarafta tekrar eden sürtükler, dar bir rampa ya da belli bir otoparkı işaret edebilir. Bir güzergâhta sık oluşan jant hasarı da bir uyarıdır. Bu bilgi, hasarı kaynağında azaltmak için kullanılır.
Rapor araç bazında hasar geçmişini, onarım durumunu ve bekleyen işleri gösterir. Filoya yönelik genel servis düzenini kurumsal filo servis yazısında anlattık.
Tek tek önemsiz görünürler ama birikince araç değerini düşürürler. Satış ve iade anında bu kayıp bir arada ortaya çıkar.
Sürüş güvenliğini etkileyen hasarlar ve pas riski taşıyan boya hasarları beklemez. Diğerleri plana alınabilir.
Kural basit tutulur ve ceza yerine düzen öne çıkarılır. Fotoğraflı kısa bir bildirim yeterlidir.
Olmaz. Boyası çatlamış ya da kenara denk gelen göçüklerde başka yöntem gerekebilir.
Teslim anındaki fotoğraflar mevcut hasarın kanıtıdır. Sözleşmedeki iade şartlarını kiralama şirketinizden doğrulayın.
Araçların duruş süresi planlanabilir ve işler bir arada yürür. Böylece filo günlük işini daha az aksatır.
Küçük hasarlar kayda alınır, öncelik sırası belirlenir ve uygun onarım yöntemi seçilir.