EA189, Volkswagen, Audi, Seat ve Skoda modellerinde kullanılmış bir TDI dizel motor ailesidir. 2015'te ortaya çıkan emisyon skandalı bu motorların yazılımıyla ilgiliydi. Sonrasında bu araçlara bir emisyon güncellemesi uygulandı. O günden beri "güncellemeden sonra aracım değişti" sözü sık duyulur. Bu yazıda neyin gerçek, neyin abartı olduğunu sade bir dille ayırıyoruz.
Bu motor ailesi çoğunlukla 2009–2015 arası üretilen 1.2, 1.6 ve 2.0 TDI'larda görülür. Golf 6, Passat B7, Jetta, Octavia 2, Leon, Caddy ve A3 bu araçlar arasında sayılabilir. Yine de aynı modelde farklı motor kodları bulunabilir. Aracınızda EA189 olup olmadığı motor kodundan ve şasi numarasından doğrulanır.
Yeni nesil dizelle karşılaştırma için EA288 dizel yazımıza bakabilirsiniz.
Güncellemenin ana parçası motor yazılımının yeniden yazılmasıydı. Yazılım yakıt püskürtme ve EGR kullanımını yeni baştan ayarladı. EGR, yani egzoz gazının bir kısmını yeniden emmeye gönderen sistem, daha etkin çalışır hâle geldi. Bazı 1.6 TDI'larda emme tarafına havanın akışını düzenleyen küçük bir parça da eklendi.
Üretici performansın değişmeyeceğini açıkladı. Pratikte ise motorun bazı çalışma koşullarında davranışı değişti. Bu değişim kullanım tarzına göre fark edilebilir ya da hiç hissedilmeyebilir.
| Şikâyet | Gerçek payı | Nasıl doğrulanır? |
|---|---|---|
| Partikül filtresi temizliği sıklaştı | Olası, EGR artışı kurumu artırabilir | Temizlenme sayacı ve kurum değeri |
| EGR kirlendi ya da arızalandı | Daha çok çalışan parça daha çok yorulur | Arıza kaydı, valf konumu |
| Tüketim arttı | Küçük değişim olabilir | Uzun süreli karşılaştırma |
| Güç azaldı | Alt devirde hafif fark olabilir | Yol testinde canlı veri |
| "Motor bozuldu" | Çoğu zaman başka bir arıza | Tam teşhis |
Büyük güç kaybı ya da çok yüksek tüketim genelde güncellemeden değil, başka bir sorundan gelir. Tıkalı EGR, yorgun enjektör ya da arızalı bir sensör bu tabloya benzer belirtiler verebilir.
Dizel partikül filtresi, yani egzozdaki isi tutan süzgeç, zaman zaman kendini yakarak temizler. Bu temizliğe rejenerasyon denir. Güncellenmiş araçta daha fazla kurum oluşursa temizlik daha sık gerekebilir. Kısa mesafe kullanıcısında temizlik yarım kalabilir. Bu sürecin ayrıntıları DPF rejenerasyonu yazımızda anlatılır. Kısa yolların motora etkisi için kısa mesafe zararı rehberine bakabilirsiniz.
EGR valfi ve soğutucusu zamanla isle kaplanır. Güncellemeden sonra EGR daha yoğun çalıştığı için kirlenme hızlanabilir. Valf takılırsa çekiş düşer ve arıza lambası yanabilir. Belirtiler ve temizlik seçenekleri EGR valfi yazımızda yer alır.
Bakımı düzenli yapılmış bir EA189 hâlâ kullanılabilir bir motordur. Yağ, üreticinin istediği onay koduna uygun seçilmelidir. EGR ve emme tarafı belli aralıklarla kontrol ettirilmelidir. Zaman zaman uzun yol yapmak filtre sağlığına yardımcı olur. Enjektör belirtileri için dizel enjektör arızası yazımız da faydalıdır.
Güncellemenin araçta yapılıp yapılmadığı şasi numarasıyla sorgulanabilir. Emisyon sistemini devre dışı bırakmak yasal ve teknik risk taşır. Bu konu EGR ve DPF iptali yazımızda ele alınır. Kampanya ve yasal yükümlülükler hakkındaki güncel bilgi ilgili kurumdan doğrulanmalıdır.
Motor kodu ve şasi numarasıyla sorgu yapılır. Aynı modelde farklı motor kodları bulunabilir.
EGR ve filtre yükünde artış olabilir. Ancak ciddi arızaların kaynağı çoğu zaman bakım geçmişinde ya da başka bir parçadadır.
Küçük bir değişim görülebilir. Belirgin artış varsa enjektör, EGR ve sensörler ölçülmelidir.
Şasi numarasıyla sorgu yapılabilir. Güncel kampanya bilgisi ilgili kurumdan doğrulanır.
EGR kirlenmesi bu tip dizellerde zaten bilinen bir giderdir. Güncelleme yükü artırmış olabilir, kullanım şekli de etkilidir.
Güncelleme durumu, EGR ve filtre sağlığı, enjektör verileri ve bakım kaydı birlikte değerlendirilir.
Arıza kaydı ve canlı veriyle EGR, filtre ve enjektör durumu incelenir. Bulgular işlem öncesi sizinle konuşulur.